Realizacja zadania jest odpowiedzią na postępującą degradację infrastruktury brzegowej. Erozja istniejących umocnień wpływała na pogorszenie stateczności brzegu oraz zwiększała zagrożenie dla terenów przyległych, szczególnie podczas wysokich stanów wody.

Drugi etap, przewidziany do realizacji w późniejszym terminie, obejmie około 204 m nabrzeża położonego za mariną. Łączna wartość całego przedsięwzięcia przekracza 5,6 mln zł. 

Przeczytaj także: Więcej wody w krajobrazie. 410 mln zł na renaturyzację rzek i mokradeł

Zakres robót przewiduje demontaż wyeksploatowanych urządzeń dylatacyjnych, usunięcie warstw nawierzchni na obiektach i dojazdach, montaż nowych dylatacji oraz odtworzenie nawierzchni wraz z oznakowaniem poziomym. Inwestycja obejmie również odnowienie zabezpieczeń antykorozyjnych przyczółków i filarów.

Oferty można składać do 23 czerwca. Na realizację zadania przewidziano 24 miesiące, z czego 12 miesięcy przeznaczono na przygotowanie dokumentacji projektowej oraz uzyskanie wymaganych decyzji i pozwoleń. Przy wyborze najkorzystniejszej oferty GDDKiA będzie brała pod uwagę cenę (60%) oraz długość okresu gwarancji jakości (40%).

Przeczytaj także: S19 Babica–Jawornik. Kolejny wiadukt przeszedł próby obciążeniowe [ZDJĘCIA]

Liczba dnia: 177 Tyle mikropali wykonaliśmy przy jednym z przepustów na budowie II etapu #obwodnica #Sanok.
Cel: posadowienie pośrednie i przeniesienie obciążeń na stabilniejsze warstwy gruntu.
Efekt: poprawa stateczności konstrukcji.#DK28 @GDDKiA @MI_GOV_PL @BudimexSA pic.twitter.com/jYVaYDyfbm

— GDDKiA Rzeszów (@GDDKiA_Rzeszow) June 1, 2026

Drugi etap inwestycji pozwoli na pełne domknięcie obwodnicy Sanoka w ciągu DK28, stanowiącej ważne połączenie w kierunku Przemyśla.

Przeczytaj także: Rozpoczęła się instalacja fundamentów dla farm Bałtyk 2 i 3

Jak podkreślali organizatorzy, tegoroczny Kongres odbywał się w szczególnym momencie, w kontekście narastających wyzwań klimatycznych, rosnącej presji urbanizacyjnej oraz konieczności godzenia rozwoju gospodarczego z ochroną środowiska i zasobów naturalnych. W programie znalazły się zagadnienia związane m.in. z dyspozycyjnymi zasobami wodnymi, rolą wody w energetyce i rolnictwie, bezpieczeństwem energetycznym i żywnościowym kraju, a także dostosowaniem systemów zarządzania do zmiennych warunków klimatycznych.

Wśród tematów podejmowanych podczas Kongresu znalazły się również zagadnienia związane z przechodzeniem od deficytu do nadmiaru wody, obejmujące problematykę suszy, niżówek i powodzi oraz wpływu infrastruktury hydrotechnicznej na ograniczanie ryzyka występowania zjawisk ekstremalnych. Uczestnicy dyskutowali także o relacjach między miastami a rzekami, retencji miejskiej, rewitalizacji terenów nadrzecznych oraz wyzwaniach związanych z rozwojem urbanistycznym i ochroną ekosystemów.

Woda jako strategiczny zasób państwa. 3. Kongres Wodny – zobacz ZDJĘCIA

Projektowany węzeł ma powstać w rejonie miejscowości Żurobice, w pobliżu skrzyżowania trasy S19 z drogą powiatową Nurczyk–Żurobice–Makarki. W ramach inwestycji przewidziano budowę wiaduktu nad drogą ekspresową oraz układu łącznic, które zapewnią połączenie S19 z obecną DK19. Po oddaniu ekspresówki do ruchu dotychczasowa DK19 ma pełnić funkcję drogi wojewódzkiej i powiatowej.

Po uzyskaniu decyzji środowiskowej GDDKiA planuje ogłoszenie przetargu w formule „projektuj i buduj”. Rozpoczęcie robót przewidziano na 2029 r., a zakończenie inwestycji na 2031 r.

Węzeł Żurobice ma zostać dobudowany do powstającego obecnie odcinka S19 Malewice–Chlebczyn (25 km), którego budowa trwa od wiosny 2024 r. Na koniec kwietnia zaawansowanie robót na całym odcinku przekroczyło 85%.

Przeczytaj także: S19 Babica–Jawornik. Kolejny wiadukt przeszedł próby obciążeniowe [ZDJĘCIA]

Wypór działa zgodnie z prawem Archimedesa: każde ciało zanurzone w cieczy jest wypychane siłą równą ciężarowi wypartej cieczy. Dla zbiornika podziemnego oznacza to, że woda gruntowa otaczająca prefabrykat wywiera na niego siłę skierowaną ku górze. Siła ta jest szczególnie groźna, gdy zbiornik jest pusty lub wypełniony jedynie częściowo, bo wówczas jego ciężar własny nie równoważy siły wyporu.

W przypadku szamba betonowego o pojemności 10 m³ i typowej masie własnej żelbetowego prefabrykatu rzędu 4–6 ton, siła wyporu przy całkowitym zanurzeniu w wodzie gruntowej wynosi kilkadziesiąt kilonewtonów – wielokrotnie więcej niż masa zbiornika. Im większa objętość zewnętrzna prefabrykatu, tym większa siła wyporu. Dlatego właśnie problem narasta w miarę zwiększania pojemności zbiornika: zbiorniki betonowe na wodę o pojemności 10–14 m³ wymagają już starannie zaprojektowanego rozwiązania przeciw wypornościowego, nie tylko dobrania grubości podsypki.

Ryzyko wyporu nie jest stałe w czasie. Zbiornik bezpieczny w lipcu, gdy wody gruntowe są niskie, może ulec przemieszczeniu wiosną po roztopach lub w wyniku długotrwałych opadów. W efekcie ocena poziomu wód gruntowych powinna uwzględniać nie tylko pomiar wykonany w chwili badania geotechnicznego, lecz także sezonowe wahania zwierciadła wody, które w Polsce mogą wynosić od kilkudziesięciu centymetrów do ponad metra.

Szambo betonowe czy plastikowe przy wysokim poziomie wód gruntowych – porównanie zachowania

Pytanie o to, wybrać szambo betonowe czy plastikowe, nabiera szczególnego znaczenia właśnie przy wysokim poziomie wód gruntowych. Zbiornik plastikowy (polietylenowy lub z GRP) ma masę własną kilkukrotnie niższą niż betonowy odpowiednik – typowy zbiornik PE o pojemności 4–6 m³ waży zaledwie 200–400 kg. Przy takim ciężarze nawet umiarkowanie wysoki poziom wód gruntowych generuje siłę wyporu wielokrotnie przekraczającą masę własną zbiornika, co wymusza kosztowne rozwiązania dodatkowe: płytę fundamentową z kotwami, betonową obudowę lub balastowanie elementami żelbetowymi.

Prefabrykowany zbiornik betonowy na szambo o tej samej pojemności waży kilka ton, co stanowi pierwszą naturalną barierę przed wyporem. Nie oznacza to, że betonowy prefabrykat jest odporny na wypór w każdych warunkach – przy pełnym zanurzeniu w wodzie gruntowej i całkowicie pustym zbiorniku siły mogą przekroczyć ciężar własny – jednak margines bezpieczeństwa jest znacząco wyższy niż dla tworzyw. W praktyce przy zwierciadle wód gruntowych poniżej dna zbiornika lub nie przekraczającym połowy jego wysokości, żelbetowy prefabrykat zwykle nie wymaga dodatkowych zabezpieczeń przeciw wypornościowych.

W gruntach, gdzie wody gruntowe sezonowo sięgają powyżej dna zbiornika, zbiornik betonowy pozostaje rozwiązaniem tańszym w całkowitym rozrachunku inwestycyjnym: unika kosztów kotwieni, zbrojenia obudowy i dodatkowych robót ziemnych wymaganych przy zbiornikach plastikowych w identycznych warunkach gruntowych. W praktyce oznacza to, że wybór materiału powinien być poprzedzony nie porównaniem cenników, lecz analizą warunków geotechnicznych.

Posadowienie zbiornika retencyjnego przy wysokich wodach gruntowych – metody projektowe

Posadowienie podziemnego zbiornika retencyjnego w warunkach wysokich wód gruntowych wymaga zastosowania jednej lub kilku z następujących metod, dobranych do głębokości zwierciadła wody i wielkości zbiornika. Podstawowym rozwiązaniem jest odpowiednie zagłębienie i dobór podłoża: gruba warstwa kruszywa pod dnem zbiornika poprawia drenaż i redukuje ciśnienie porowe bezpośrednio pod prefabrykatem, a zagęszczona zasypka po bokach i nad zbiornikiem zwiększa pionowe obciążenie stabilizujące.

Gdy zbiornik jest narażony na wypór przy skrajnie niskim napełnieniu (np. zbiornik retencyjny na wodę opróżniany całkowicie przed sezonem), stosuje się płytę fundamentową z kotwami betonowymi lub pasywnymi elementami oporowymi wbudowanymi w dno wykopu. Rozwiązanie to jest standardowe dla głęboko zagłębionych zbiorników retencyjnych na wodę deszczową przy konstrukcjach prefabrykowanych z tworzyw, natomiast przy zbiorniku żelbetowym może być pominięte, jeśli projekt posadowienia wykaże wystarczający zapas stabilności.

Projekt zbiornika na wodę w warunkach wysokich wód gruntowych musi zawierać obliczenia stateczności na wypór dla stanu zbiornika pustego, napełnionego do połowy i pełnego. Wymaganym współczynnikiem bezpieczeństwa jest zwykle 1,1–1,2 przy uwzględnieniu ciężaru gruntu nad zbiornikiem i siły wyporu wyznaczonej dla maksymalnego sezonowego poziomu wód gruntowych. Pominięcie tych obliczeń w dokumentacji to jeden z najczęstszych błędów przy projektowaniu instalacji zbiornikowych na terenach depresyjnych i w dolinach rzecznych.

Uszczelnienie zbiornika od zewnątrz – ochrona przed infiltracją wody gruntowej

Wysoki poziom wód gruntowych to nie tylko zagrożenie wyporem, lecz także ryzyko infiltracji wody do wnętrza zbiornika przez mikropęknięcia, złącza prefabrykatów i przejścia instalacyjne. Dla zbiornika betonowego na deszczówkę lub szamba betonowego infiltracja wody gruntowej rozcieńcza zawartość, zaburza pomiary poziomu i – w przypadku szamba – zwiększa koszty wywozu. Dla zbiornika przeciwpożarowego niekontrolowany dopływ wody gruntowej może wpłynąć na jakość wody gaśniczej i zakłócić działanie systemów monitoringu poziomu.

Ochronę przed infiltracją zapewniają zewnętrzne powłoki hydro izolacyjne nakładane na zewnętrzne powierzchnie prefabrykatu. Stosuje się masy bitumiczne, elastyczne zaprawy uszczelniające lub membrany zgrzewane, dobierane w zależności od agresywności chemicznej wody gruntowej. Montaż membran uszczelniających w zbiornikach ppoż i retencyjnych podlega takim samym zasadom jak hydroizolacja fundamentów: podłoże musi być czyste, suche i nośne, a membrana musi być ciągła na wszystkich powierzchniach i przejściach instalacyjnych.

Szczególną uwagę należy poświęcić uszczelnieniu przejść rurociągów przez ściany zbiornika. Standardowe uszczelki gumowe stosowane w prefabrykatach P.W. Łakomy zapewniają szczelność przy normalnych ciśnieniach gruntowych, jednak przy bardzo wysokim zwierciadle wód gruntowych warto rozważyć dodatkowe kołnierze uszczelniające lub elastyczne przykrycia złączy. Każda nieszczelność na styku ściany zbiornika i rury staje się punktem wejścia wody pod ciśnieniem hydrostatycznym.

Odwodnienie wykopu podczas montażu – warunek skutecznego posadowienia

Nawet najlepiej zaprojektowane posadowienie zawiedzie, jeśli montaż zostanie przeprowadzony w zalanym wykopie. Opuszczenie zbiornika na mokre, niezagęszczone dno wykopu uniemożliwia właściwe wypoziomowanie, zaburza nośność podłoża i wyklucza prawidłowe wykonanie uszczelnień przyłączy. Dlatego odwodnienie wykopu przez cały czas trwania robót montażowych jest warunkiem koniecznym, nie opcją organizacyjną.

W gruntach przepuszczalnych (piaski, żwiry) wystarczy pompowanie wody zbierającej się w wykopie za pomocą pompy ściekowej. W gruntach słabo przepuszczalnych lub przy bardzo wysokim zwierciadle wód gruntowych konieczne może być zastosowanie igłofiltrów lub studni odwadniających zlokalizowanych wokół wykopu. Odwodnienie musi być utrzymywane przez cały czas montażu, zagęszczania zasypki i utwardzania ewentualnego betonu podkładowego.

Usługi HDS Busko Zdrój realizowane przez P.W. Łakomy obejmują transport i precyzyjny montaż prefabrykatów żelbetowych z wykorzystaniem żurawia hydraulicznego o udźwigu do 11 ton. Zastosowanie HDS pozwala na szybkie i dokładne opuszczenie zbiornika na przygotowane podłoże – skrócenie czasu pracy w odkrytym wykopie to bezpośrednia korzyść przy montażu w warunkach wysokich wód gruntowych, gdzie każda godzina przestoju zwiększa ryzyko zalania dna wykopu i konieczności ponownego czyszczenia i zagęszczania podłoża.

Instalacja zbiorników retencyjnych w trudnych warunkach gruntowych – koordynacja etapów

Instalacja systemów zbiorników retencyjnych na terenach z wysokimi wodami gruntowymi wymaga ścisłej koordynacji między projektem geotechnicznym, projektem zbiornika i harmonogramem robót. Kolejność etapów ma tu większe znaczenie niż przy montażu w prostych warunkach: badanie geotechniczne musi poprzedzać projekt posadowienia, projekt posadowienia musi poprzedzać zamówienie prefabrykatu, a roboty ziemne muszą być zsynchronizowane z dostawą, aby wykop nie stał niezabezpieczony dłużej niż konieczne.

Zbiornik retencyjny na deszczówkę lub zbiornik na wodę opadową montowany w podmokłym gruncie wymaga ponadto uwzględnienia specyfiki stojaka mnicha jako elementu regulującego odpływ. P.W. Łakomy produkuje stojaki mnicha w szerokościach roboczych 40, 60, 75 i 118 cm oraz wysokościach do 650 cm – parametry te muszą być dobrane do głębokości posadowienia zbiornika i projektowanego poziomu wody retencyjnej, co przy zbiornikach głęboko zagłębionych może wymagać indywidualnego doboru wysokości stojaka.

Zbiorniki retencyjne na wodę deszczową montowane w warunkach wysokich wód gruntowych są jednocześnie bardziej podatne na infiltrację i trudniejsze do opróżnienia przy konserwacji. Projekt instalacji powinien przewidywać możliwość całkowitego opróżnienia zbiornika pompą zanurzeniową oraz dostęp do wnętrza przez właz o odpowiedniej średnicy. Dostępność serwisowa to nie kwestia wygody, lecz warunek utrzymania szczelności i sprawności systemu przez cały okres eksploatacji.

Konkluzja

Wysoki poziom wód gruntowych nie wyklucza montażu zbiornika podziemnego, ale wymaga uwzględnienia go na każdym etapie: od analizy geotechnicznej przez projekt posadowienia, przez wybór materiału zbiornika, aż po organizację robót ziemnych i montażowych. Zbiornik betonowy – niezależnie od tego, czy jest to szambo betonowe, zbiornik retencyjny na wodę deszczową czy zbiornik przeciwpożarowy – przewyższa odpowiedniki z tworzyw sztucznych w warunkach podmokłych dzięki masie własnej, która naturalnie przeciwdziała wyporowi. Nie zwalnia to jednak z obowiązku przeprowadzenia obliczeń stateczności i zaprojektowania odwodnienia wykopu. Inwestor, który poświęci odpowiednią uwagę tym kwestiom przed montażem, uniknie kosztownych napraw i przestojów wynikających z przemieszczenia lub nieszczelności zbiornika po kilku sezonach eksploatacji.

Spis treści

1. Jak działają kolektory słoneczne
2. Jak działa instalacja fotowoltaiczna
3. Kolektory słoneczne – kiedy mają największy sens
4. Fotowoltaika – dla kogo to lepsze rozwiązanie
5. Różnice w kosztach i eksploatacji
6. Czy można łączyć oba systemy
7. Co wybrać – praktyczne podsumowanie
8. FAQ

Jak działają kolektory słoneczne

Kolektory słoneczne odpowiadają za przetwarzanie energii słonecznej na ciepło. W praktyce oznacza to, że ich głównym zadaniem jest podgrzewanie wody użytkowej lub wspomaganie systemu ogrzewania.

System składa się z paneli montowanych najczęściej na dachu, które pochłaniają promieniowanie słoneczne, a następnie przekazują energię do czynnika grzewczego krążącego w instalacji. Podgrzana ciecz trafia do zasobnika, gdzie oddaje ciepło wodzie użytkowej.

Najważniejsze cechy tego rozwiązania:

• wysoka efektywność w okresie wiosenno-letnim
• niższe koszty inwestycyjne w porównaniu do fotowoltaiki
• prosta zasada działania i niezawodność
• realne oszczędności na podgrzewaniu wody

Jak działa instalacja fotowoltaiczna

Fotowoltaika działa na zupełnie innej zasadzie – zamiast ciepła produkuje energię elektryczną. Panele fotowoltaiczne zamieniają promieniowanie słoneczne w prąd stały, który następnie przekształcany jest na prąd zmienny wykorzystywany w domu.

To rozwiązanie daje znacznie większe możliwości, ponieważ energia elektryczna może zasilać wszystkie urządzenia – od oświetlenia, przez sprzęt AGD, aż po systemy grzewcze.

W praktyce oznacza to:

• większą niezależność energetyczną
• możliwość obniżenia rachunków za prąd
• wykorzystanie energii przez cały rok
• integrację z pompą ciepła lub magazynem energii

Kolektory słoneczne – kiedy mają największy sens

Nie w każdej sytuacji warto inwestować w fotowoltaikę. W wielu przypadkach kolektory słoneczne są rozwiązaniem bardziej opłacalnym i dopasowanym do realnych potrzeb.

Sprawdzą się szczególnie wtedy, gdy:

• głównym celem jest podgrzewanie wody użytkowej
• w gospodarstwie domowym zużywa się dużo ciepłej wody
• budżet inwestycyjny jest ograniczony
• instalacja ma być prosta i szybka w montażu

W takich warunkach kolektory mogą pokryć nawet większość zapotrzebowania na ciepłą wodę w sezonie letnim.

Fotowoltaika – dla kogo to lepsze rozwiązanie

Fotowoltaika to rozwiązanie bardziej uniwersalne, ale też bardziej zaawansowane. Sprawdzi się tam, gdzie celem jest maksymalne obniżenie kosztów energii elektrycznej i zwiększenie niezależności od dostawców.

Najlepiej sprawdzi się, gdy:

• zużycie prądu w domu jest wysokie
• planowane jest ogrzewanie elektryczne lub pompa ciepła
• inwestor myśli długoterminowo
• istnieje możliwość rozbudowy systemu w przyszłości

To rozwiązanie dla osób, które chcą kompleksowo zarządzać energią w swoim domu.

Różnice w kosztach i eksploatacji

Koszty inwestycji i eksploatacji różnią się znacząco w zależności od wybranego systemu. Kolektory słoneczne są tańsze na start, ale mają bardziej ograniczone zastosowanie. Fotowoltaika wymaga większego budżetu, jednak daje szersze możliwości wykorzystania energii.

Najważniejsze różnice:

• kolektory są tańsze w zakupie i montażu
• fotowoltaika generuje większe oszczędności w dłuższej perspektywie
• kolektory działają głównie sezonowo
• fotowoltaika pracuje przez cały rok

Czy można łączyć oba systemy

Coraz częściej stosuje się rozwiązania hybrydowe, które łączą kolektory słoneczne z instalacją fotowoltaiczną. Takie podejście pozwala maksymalnie wykorzystać energię słoneczną – zarówno do produkcji prądu, jak i ogrzewania wody.

W praktyce oznacza to jeszcze większe oszczędności i większą niezależność energetyczną. Wymaga jednak dobrze zaprojektowanego systemu i wyższego budżetu początkowego.

Co wybrać – praktyczne podsumowanie

Wybór między kolektorami a fotowoltaiką powinien wynikać z potrzeb, a nie trendów.

Jeśli zależy Ci głównie na ogrzewaniu wody i niższym koszcie inwestycji – lepszym wyborem będą kolektory słoneczne.
Jeśli chcesz produkować energię elektryczną i uniezależnić się od rosnących cen prądu – postaw na fotowoltaikę.

W wielu przypadkach najlepszym rozwiązaniem okazuje się połączenie obu technologii.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Czy kolektory słoneczne działają zimą?
 Tak, ale ich wydajność jest znacznie niższa niż latem.

2. Czy fotowoltaika może ogrzewać wodę?
 Tak, ale wymaga dodatkowych urządzeń, np. grzałki elektrycznej lub pompy ciepła.

3. Co jest tańsze – kolektory czy fotowoltaika?
 Kolektory są tańsze na start, ale fotowoltaika daje większe oszczędności w dłuższym okresie.

4. Czy kolektory słoneczne są nadal opłacalne?
 Tak, szczególnie w domach o dużym zużyciu ciepłej wody.

5. Czy można mieć oba systemy jednocześnie?
 Tak, to coraz popularniejsze rozwiązanie zwiększające efektywność energetyczną domu.

6. Jak długo działa instalacja solarna?
 Zarówno kolektory, jak i fotowoltaika mogą działać nawet 20–25 lat.

7. Co wybrać do małego domu?
 Najczęściej kolektory słoneczne, jeśli celem jest tylko podgrzewanie wody.

8. Czy instalacja wymaga dużo miejsca?
 Nie – oba systemy montuje się zazwyczaj na dachu lub elewacji.

W planach są zakupy taboru w trzech segmentach. Najbardziej zaawansowane technologicznie będą składy Kolei Dużych Prędkości, zdolne do jazdy z prędkością co najmniej 320 km/h. Oprócz nich przewidziano także pociągi Aero Express oraz Regio Express (po 200 km/h).

Wartość programu obejmującego zakup pojazdów i budowę zaplecza utrzymaniowego oszacowano na ponad 10,1 mld zł do 2035 r. Zgodnie z założeniami CPK część środków (1,7 mld zł) ma pochodzić z emisji obligacji, natomiast większość zostanie pozyskana z finansowania komercyjnego.

Spółka rozpoczęła już dialog z producentami taboru. Do firm działających na rynku wysłano zapytania dotyczące dostępnych rozwiązań technicznych i możliwości produkcyjnych. Na podstawie zebranych informacji przygotowane zostaną dwa postępowania przetargowe – jedno dotyczące pociągów dużych prędkości, drugie obejmujące składy Aero Express i Regio Express.

Model przyjęty przez CPK funkcjonuje od lat w wielu krajach Europy Zachodniej. Zamiast kupować pociągi bezpośrednio, przewoźnicy korzystają z taboru należącego do wyspecjalizowanych spółek leasingowych. W perspektywie otwarcia rynku przewozów pasażerskich po 2030 r. rozwiązanie to ma ułatwić operatorom wejście na rynek i przyspieszyć uruchamianie nowych połączeń na budowanej obecnie sieci Kolei Dużych Prędkości.

Przeczytaj także: CPK. Lotnisko z nowym przetargiem. Osiem części zadania

Obiekt zostanie wyposażony w windy, energooszczędne oświetlenie LED oraz wygodne dojścia, dzięki czemu będzie dostępny dla wszystkich użytkowników, w tym osób o ograniczonej mobilności, rodziców z wózkami dziecięcymi i rowerzystów.

Budowa kładki jest jednym z elementów modernizacji odcinka Skierniewice–Bełchów (8 km). Zadanie stanowi ostatni etap przebudowy linii Skierniewice–Łowicz. W ramach inwestycji przebudowywane są tory, sieć trakcyjna i urządzenia sterowania ruchem kolejowym, a także modernizowana jest infrastruktura obsługująca podróżnych.

Po zakończeniu wszystkich prac znacząco poprawią się parametry eksploatacyjne trasy. Pociągi pasażerskie będą mogły kursować z prędkością do 160 km/h (do tej pory 100 km/h). Składy towarowe przyspieszą do 100 km/h. Dzięki temu podróż między Skierniewicami a Łowiczem skróci się o około pięć minut, a przepustowość ważnego ciągu kolejowego w centralnej Polsce wzrośnie.

Wartość umowy na realizację modernizacji odcinka Skierniewice–Bełchów przekracza 82 mln zł. 

Przeczytaj także: PKP PLK testują system przeciw oblodzeniu sieci trakcyjnej

Za montaż urządzeń, bieżący nadzór nad ich funkcjonowaniem oraz utylizację zużytych rękawów odpowiadać będzie Kraków Airport.

Jak podkreślono w komunikacie lotniska, wspólne przedsięwzięcie stanowi kolejny element działań prowadzonych na rzecz ochrony środowiska oraz dbałości o jakość wód na terenach sąsiadujących z portem lotniczym.

Podpisana umowa wpisuje się w szerszy program ochrony środowiska realizowany przez Kraków Airport. Jednym z jego kluczowych elementów jest projekt budowy nowego koryta Potoku Olszanickiego, zbiornika retencyjnego oraz systemu monitoringu jakości wód. Docelowo rozwiązania te mają całkowicie oddzielić wody potoku od wód opadowych pochodzących z infrastruktury lotniskowej.

Potok Olszanicki to niewielki ciek wodny przepływający przez tereny położone na granicy Krakowa i gminy Zabierzów, w tym przez obszar Kraków Airport.

Przeczytaj także: Kraków wzmacnia system retencji. Sześć ofert na budowę zbiornika

Jak wskazują władze lotniska, obecny budynek administracyjno-techniczny zajmuje strategiczny teren w bezpośrednim sąsiedztwie płyty postojowej, który docelowo ma zostać przeznaczony pod rozwój infrastruktury dla pasażerów.

Projekt nowego biurowca przygotuje firma TPF Sp. z o.o. Zakończenie prac projektowych wraz z uzyskaniem pozwolenia na budowę planowane jest na 2027 r., natomiast oddanie budynku do użytkowania przewidziano na 2029 r.

Przeczytaj także: Kraków Airport rusza z największą inwestycją w historii

W ramach tej samej umowy zakończono już prace na blisko 9-kilometrowym odcinku między Polichnem a Studziankami. Wykonano tam nową nawierzchnię bitumiczną oraz grubowarstwowe oznakowanie poziome. Trwają przygotowania do odbiorów technicznych, po których odcinek zostanie udostępniony kierowcom.

Na opublikowanym przez GDDKiA filmie dobrze widać skalę prowadzonych robót oraz pracę ciężkiego sprzętu wykorzystywanego do rozbiórki starej nawierzchni betonowej.

Przeczytaj także. GDDKiA: 67 kontraktów z wyższą waloryzacją

Pierwszy aneks do umowy został już podpisany, a kolejne mają zostać zawarte do końca wakacji. Zmiany obejmą również firmy projektowe i podmioty pełniące nadzór inwestorski.

Jak podaje GDDKiA, od 2022 r. na waloryzację kontraktów przeznaczono już ponad 5 mld zł. Po podpisaniu wszystkich nowych aneksów kwota ta przekroczy 7 mld zł. Zmiany nie obejmą umów, dla których oferty składano po lutym 2022 r. – w ich przypadku limit waloryzacji pozostanie na poziomie 10 proc.

Przeczytaj także: S7. Pełny węzeł Żukowo już dostępny. Otwarto ostatni odcinek obwodnicy

Kupując oryginalne części Makita sklep oraz komponenty innych renomowanych producentów, możesz skutecznie przedłużyć żywotność urządzeń i ograniczyć koszty eksploatacji. Odpowiednio dobrane części zamienne to inwestycja, która szybko się zwraca, zapewniając niezawodność elektronarzędzi przez wiele kolejnych lat użytkowania. Sprawdź, dlaczego warto korzystać z części tego typu.

Dlaczego warto wybierać oryginalne części do elektronarzędzi?

Regularna konserwacja i wymiana zużytych elementów to najlepszy sposób na utrzymanie sprzętu w doskonałej kondycji. Na rynku dostępne są między innymi części zamienne Makita, Bosch, DeWalt, Black&Decker, Stanley i Dedra. Dzięki szerokiej dostępności komponentów można szybko usunąć awarię i przywrócić urządzenie do pracy. Wysokiej jakości części do elektronarzędzi Bosch i części serwisowe DeWalt są projektowane zgodnie ze specyfikacją producenta, co gwarantuje idealne dopasowanie i niezawodność działania. Korzystając z takich rozwiązań, użytkownik zyskuje pewność, że naprawione urządzenie zachowa swoje parametry techniczne. Podczas wyboru odpowiednich elementów pomocny jest również katalog części Makita, który pozwala precyzyjnie dopasować części zamienne do elektronarzędzi do konkretnego modelu urządzenia.

Najczęściej wymieniane części zamienne do elektronarzędzi

Do elementów szczególnie narażonych na zużycie należą szczotki węglowe do elektronarzędzi, które odpowiadają za prawidłową pracę silnika. Ich regularna wymiana pozwala uniknąć poważniejszych usterek. Często poszukiwane są także komponenty takie jak wirnik do młota wyburzeniowego, wirnik szlifierki Makita i wyłącznik do wiertarki Bosch. To właśnie te części odpowiadają za wydajność oraz komfort użytkowania sprzętu.

W trakcie serwisowania elektronarzędzi wymianie podlegają również elementy mechaniczne. Dużą popularnością cieszy się przekładnia do elektronarzędzi, która przenosi napęd i zapewnia odpowiednią moc roboczą. Niezbędne bywają także uchwyty wiertarskie części, pozwalające na pewne mocowanie osprzętu, oraz łożyska do elektronarzędzi, które odpowiadają za płynną i cichą pracę mechanizmów.

Siłowniki Belimo jako punkt styku automatyki i przepływu

W instalacjach grzewczych, chłodniczych i wentylacyjnych regulacja przepływu musi być dokładna, powtarzalna i dostosowana do warunków panujących w danej strefie budynku. Siłowniki Belimo pełnią tu funkcję wykonawczą. Otrzymują sygnał ze sterownika, a następnie ustawiają zawór lub przepustnicę w odpowiednim położeniu. Może to być praca dwustanowa, trójpunktowa albo modulowana, zależnie od charakteru instalacji i oczekiwanej dokładności sterowania.

W przypadku wentylacji siłownik odpowiada za położenie przepustnicy, a więc za ilość powietrza kierowanego do pomieszczeń. W układach wodnych steruje zaworem, wpływając na przepływ czynnika grzewczego lub chłodniczego. Taka regulacja pozwala ograniczyć przegrzewanie, niedogrzewanie i nadmierne chłodzenie stref. Instalacja nie musi pracować z pełną mocą wtedy, gdy realne zapotrzebowanie jest niższe.

Jak siłowniki Belimo pomagają utrzymać właściwy przepływ powietrza?

W systemach wentylacyjnych precyzyjne sterowanie przepływem powietrza ma bezpośredni wpływ na komfort, higienę i energooszczędność budynku. Zbyt mały nawiew może prowadzić do pogorszenia jakości powietrza, natomiast zbyt intensywna praca wentylacji zwiększa zużycie energii i może powodować dyskomfort akustyczny. Siłowniki Belimo umożliwiają płynne ustawianie przepustnic, co pozwala dopasować ilość powietrza do aktualnych potrzeb użytkowników.

Ma to znaczenie szczególnie w obiektach biurowych, hotelowych, przemysłowych, edukacyjnych i medycznych, gdzie zapotrzebowanie na wentylację zmienia się w zależności od liczby osób, pory dnia czy trybu pracy pomieszczeń. Automatyka może reagować na sygnały z czujników temperatury, wilgotności, CO₂ lub harmonogramów czasowych, a siłownik wykonuje korektę położenia przepustnicy. W efekcie powietrze trafia tam, gdzie jest potrzebne, bez zbędnego przewietrzania stref o mniejszym obciążeniu.

Siłowniki Belimo w regulacji wody grzewczej i lodowej

W instalacjach wodnych równie ważna jest stabilna kontrola przepływu medium. Zawory z siłownikami odpowiadają za dozowanie wody grzewczej lub lodowej do wymienników, nagrzewnic, chłodnic, klimakonwektorów i innych odbiorników. Siłowniki Belimo umożliwiają dokładne ustawienie zaworu, dzięki czemu układ może utrzymywać wymaganą temperaturę bez nadmiernych wahań.

Precyzyjna regulacja przepływu wody ogranicza zjawisko przegrzewania pomieszczeń zimą i nadmiernego chłodzenia latem. Poprawia też pracę źródeł ciepła i chłodu, ponieważ instalacja nie wymusza niepotrzebnie wysokich przepływów. W dobrze zaprojektowanym systemie przekłada się to na niższe zużycie energii, mniejsze obciążenie pomp oraz bardziej stabilną pracę całej automatyki.

Dlaczego siłowniki Belimo zwiększają precyzję sterowania w HVAC?

O precyzji pracy siłownika decyduje kilka czynników: moment obrotowy, czas przestawienia, typ sterowania, zakres pracy, kompatybilność z zaworem lub przepustnicą oraz odporność na warunki eksploatacyjne. Siłowniki Belimo są stosowane w instalacjach HVAC właśnie dlatego, że pozwalają przewidywalnie przenosić sygnały sterujące na ruch elementów regulacyjnych. Dla projektanta, serwisanta i zarządcy budynku oznacza to łatwiejsze utrzymanie parametrów instalacji.

W systemach opartych na automatyce budynkowej ważna jest też możliwość współpracy z różnymi standardami sterowania. Siłownik musi poprawnie komunikować się z układem zarządzania, reagować na zmiany sygnału i zachowywać stabilność nawet przy częstych korektach położenia. Im lepsza dokładność działania, tym mniejsze ryzyko oscylacji temperatury, przeciążeń instalacji i strat wynikających z niepotrzebnej pracy urządzeń.

Siłowniki Belimo a efektywność energetyczna budynku

Precyzyjna regulacja przepływu powietrza i wody ma bezpośredni związek z kosztami eksploatacji. Instalacja HVAC należy do najbardziej energochłonnych systemów technicznych w budynkach, dlatego każdy element poprawiający kontrolę nad jej pracą może przynieść realne oszczędności. Siłowniki Belimo pomagają ograniczać sytuacje, w których system dostarcza zbyt dużo powietrza, ciepła lub chłodu względem aktualnego zapotrzebowania.

Energooszczędność nie wynika wyłącznie z samego siłownika, lecz z jego roli w całym układzie regulacji. Gdy automatyka otrzymuje dane z czujników i przekazuje odpowiedni sygnał, siłownik wykonuje zmianę położenia zaworu albo przepustnicy. Dzięki temu instalacja może pracować bliżej rzeczywistych potrzeb budynku. To ogranicza straty, stabilizuje parametry i poprawia sprawność źródeł oraz urządzeń dystrybucyjnych.

Gdzie siłowniki Belimo sprawdzają się szczególnie dobrze?

Siłowniki Belimo znajdują zastosowanie w instalacjach komfortu, wentylacji bytowej, klimatyzacji, ogrzewania, chłodzenia oraz w bardziej rozbudowanych systemach automatyki budynkowej. Sprawdzają się tam, gdzie wymagana jest niezawodna praca przez wiele cykli, dokładna regulacja i możliwość integracji z nadrzędnym sterowaniem. W obiektach komercyjnych, przemysłowych i użyteczności publicznej ich rola jest szczególnie istotna, ponieważ nawet niewielkie odchylenia parametrów mogą wpływać na komfort wielu użytkowników.

W budynkach o zmiennym obciążeniu cieplnym i wentylacyjnym automatyczna regulacja pozwala uniknąć ustawień stałych, niedopasowanych do rzeczywistych warunków. Siłowniki umożliwiają dynamiczną reakcję instalacji, a to przekłada się na lepszy mikroklimat, sprawniejsze zarządzanie energią i mniejsze ryzyko awarii wynikających z nieprawidłowej pracy elementów wykonawczych.

Siłowniki Belimo jako element stabilnej i przewidywalnej instalacji HVAC

Dobrze działająca instalacja HVAC powinna reagować płynnie, utrzymywać zadane parametry i pracować bez zbędnych strat. Siłowniki Belimo wspierają ten proces, ponieważ odpowiadają za dokładne ustawienie przepustnic oraz zaworów regulujących przepływ powietrza i wody. Ich znaczenie widać szczególnie wtedy, gdy system musi dostosowywać się do zmiennego obciążenia budynku, różnych stref użytkowych i sygnałów z automatyki.

Precyzja sterowania nie jest dodatkiem, lecz jednym z warunków efektywnej pracy HVAC. Odpowiednio dobrane siłowniki pomagają zachować równowagę między komfortem użytkowników, bezpieczeństwem instalacji i kosztami eksploatacji. Dlatego w nowoczesnych systemach grzewczych, chłodniczych i wentylacyjnych pełnią ważną funkcję techniczną, choć często pozostają niewidoczne dla osób korzystających z budynku na co dzień.

Siłowniki Belimo - Automatyka budynkowa - Astra

Adres:
ul. Nocznickiego 25/76, 01-948 Warszawa

Telefony:
+48 22 723 92 29
+48 517 86 12 03

Strona WWW:
https://astra-automatyka.pl/

NIP: 5341013905
REGON: 011133178

Zakres inwestycji obejmuje również przebudowę torów na stacjach Komprachcice i Łambinowice. Część z nich zostanie wydłużona do 750 m, co stworzy lepsze warunki dla przewozów towarowych.

Modernizację przejdzie także osiem przejazdów kolejowo-drogowych. PKP PLK zapowiadają ponadto montaż dodatkowych urządzeń bezpieczeństwa na wybranych skrzyżowaniach.

Wykonawcą prac została firma Torkol. Roboty rozpoczną się w sierpniu. 

Inwestycja jest częścią szerszych działań prowadzonych przez PKP PLK na Opolszczyźnie. Równolegle trwa postępowanie dotyczące linii Głuchołazy–Mikulovice, a w planach znajduje się także przygotowanie analiz niezbędnych do przyszłej elektryfikacji trasy Opole–Nysa.

Przeczytaj także: PKP PLK testują system przeciw oblodzeniu sieci trakcyjnej

Najkorzystniejszą ofertę, opiewającą na ponad 90,6 mln zł, przedstawiła firma Eurovia Polska. Jeśli postępowanie przetargowe zakończy się bez odwołań, umowa powinna zostać zawarta na przełomie II i III kwartału br. Na wykonanie prac przewidziano 18 miesięcy, z pominięciem przerw zimowych.

Będzie to szósty odcinek dawnej „gierkówki” objęty modernizacją w woj. śląskim. Docelowo, do 2030 r., GDDKiA zamierza przebudować całą południową część DK91. Obecnie kierowcy mają do dyspozycji już 24,5 km zmodernizowanej trasy. Dla dwóch pozostałych fragmentów (Brudzowice–Siewierz oraz Siewierz–Podwarpie) przygotowywana jest dokumentacja projektowa.

Zobacz także: 18 km drogi S16. Tak wygląda budowa po trzech miesiącach

Zakończenie robót wraz z odbiorami planowane jest w III kwartale 2026 r.

Most nad Kanałem Raduni, pochodzący z końca XIX wieku, jest jednym z historycznych elementów infrastruktury śródmieścia Gdańska.

Przeczytaj także: Przebudowa Estakady Kwiatkowskiego. Gdynia rozpoczyna etap projektowy

Projekt przewiduje również budowę wydzielonych ciągów dla pieszych i rowerzystów. Rozwiązanie to ma poprawić komfort i bezpieczeństwo niechronionych uczestników ruchu.

Jak podkreślają przedstawiciele PKP Polskich Linii Kolejowych, likwidacja przejazdów w poziomie szyn przyczyni się także do zwiększenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego na trasie Poznań–Kunowice, będącej częścią międzynarodowej magistrali E20.

Szacunkowa wartość przedsięwzięcia przekracza 56 mln zł. PKP PLK przeznaczą na realizację zadania 36 mln zł.

Realizacja inwestycji wpisuje się w działania zmierzające do stopniowej likwidacji kolizyjnych skrzyżowań dróg z liniami kolejowymi oraz poprawy bezpieczeństwa i przepustowości infrastruktury transportowej.

Przeczytaj także: Linia Poznań–Piła. Nowy most nad Wartą wytrzymał 117 ton. Wkrótce kolejne próby

Zbiornik będzie miał charakter ziemnego akwenu retencyjnego o pojemności 3,5 tys. m³. Jego wymiary wyniosą około 50 m długości, 20 m szerokości i 3 m głębokości, co odpowiada wielkości basenu olimpijskiego. Obiekt pozwoli na czasowe magazynowanie wód opadowych podczas nawalnych deszczy i stopniowe ich odprowadzanie do systemu wodnego.

Realizacja przedsięwzięcia jest związana z doświadczeniami z sierpnia 2021 r., kiedy po intensywnych opadach doszło do wystąpienia z brzegów Drwinki i Serafy. Od tego czasu miasto prowadzi działania zwiększające bezpieczeństwo przeciwpowodziowe, obejmujące m.in. poprawę drożności i zdolności retencyjnej lokalnych rowów odwadniających.

W warunkach postępującej urbanizacji i uszczelniania powierzchni zbiorniki retencyjne pełnią istotną funkcję w lokalnych systemach gospodarowania wodami opadowymi. Umożliwiają przejęcie części odpływu powstającego podczas nawalnych opadów, redukując przepływy szczytowe w sieciach kanalizacyjnych. Rozwiązania tego typu są coraz częściej wykorzystywane przez samorządy jako element adaptacji miast do zmian klimatu i wzrostu częstotliwości występowania deszczy nawalnych.

Po zakończeniu analizy ofert inwestor będzie mógł wybrać wykonawcę i przejść do realizacji przedsięwzięcia, które ma wzmocnić lokalną retencję oraz zwiększyć odporność tej części Krakowa na skutki ekstremalnych zjawisk pogodowych.

Przeczytaj także: Więcej wody w krajobrazie. 410 mln zł na renaturyzację rzek i mokradeł

W ramach naboru konkurencyjnego, który potrwa do 30 września 2026 r., dostępnych będzie 100 mln zł. O dofinansowanie mogą ubiegać się m.in. samorządy, ich jednostki organizacyjne, podmioty realizujące zadania publiczne oraz organizacje ekologiczne. Dotacje pokryją do 79,71% kosztów kwalifikowanych.

Wsparcie obejmie m.in. renaturyzację cieków i jezior, przywracanie ciągłości ekologicznej rzek, odtwarzanie mokradeł oraz działania zwiększające naturalną retencję i spowalniające odpływ wód. Finansowane będą również monitoring przyrodniczy i działania edukacyjne.

Znacznie większą pulę środków – 310 mln zł – przewidziano w naborze niekonkurencyjnym dla parków narodowych i regionalnych dyrekcji ochrony środowiska. Projekty będą mogły liczyć na pokrycie 100% kosztów kwalifikowanych. W jego ramach możliwe będzie finansowanie m.in. odbudowy naturalnych cieków, zwiększania retencji dolinowej oraz poprawy warunków wodnych torfowisk.

Program jest elementem działań mających zwiększyć bezpieczeństwo wodne kraju i ograniczyć negatywne skutki coraz częściej występujących ekstremalnych zjawisk hydrologicznych.

Przeczytaj także: Wody Polskie. 60 km wałów przeciwpowodziowych i miliony dla Żuław oraz Dęblina

System sprężonego powietrza potrafi degradować po cichu: milibar po milibarze rosnącego oporu przepływu, drobnych wycieków na szybkozłączach, powolnego spadku punktu rosy czy niedomagających spustów kondensatu. Nie chodzi o spektakularne awarie, które wymuszają natychmiastową reakcję, lecz o degradację parametrów — stopniowe odchodzenie od optymalnego punktu pracy, którego nie „widzi” kalendarz serwisowy. Poniżej porządkujemy mechanizmy oraz wskazujemy progi i decyzje, które likwidują problem u źródła — bez nadmiarowego serwisu i bez zgadywania.

Najpierw nieszczelności. Stały upust sprawia, że sprężarki utrzymują ciśnienie nawet w przerwach, co szybko zwiększa udział pracy jałowej. Pierwszym sygnałem ostrzegawczym jest brak spadków poboru w bezprodukcyjnych oknach oraz słyszalne syczenie na liniach i przyłączach. Regularny obchód z detektorem ultradźwiękowym i znajdowanie wycieków to najtańsze kilowatogodziny do odzyskania.

Nadciśnienie systemowe to drugi, mniej oczywisty koszt. Gdy proces „dusi się” na odcinkach o wysokim oporze, naturalnym odruchem bywa podniesienie nastawy o 0,2–0,5 bar. To jednak jedynie maskuje dławienia (złe średnice, ostre łuki, zbędne złączki, zabrudzone wkłady), jednocześnie trwale zwiększając moc na wale. Właściwa kolejność działań to:

1. Najpierw usunąć przyczynę oporów,
2. a dopiero później korygować ciśnienie.

Straty ciśnienia często rodzą się pomiędzy filtrami, osuszaczem i odległymi punktami poboru, więc w sprężarkowni wszystko bywa „w normie”, a problemy ujawniają się na dopiero końcówkach linii. Tu kluczowe są krzywe przepływu, charakterystyki spadku ciśnienia Δp i punktu rosy. Praktyczny przegląd parametrów pracy na stronie Hankison pomaga wyliczyć wkład poszczególnych stopni uzdatniania.

Warto pamiętać, że jeśli w danych brakuje spójności (różne okna czasowe, brak kalibracji, nieporównywalne warunki otoczenia), koszt zaniechań ukrywa się. Ujednolicenie harmonogramów prób oraz dopilnowanie odpowietrzenia i stabilizacji punktów pomiarowych jest warunkiem sensownych wniosków o Δp (spadku ciśnienia).

Jak spadek ciśnienia (Δp) zamienia się w rachunek za energię

Zależność pomiędzy spadkiem ciśnienia a zużyciem energii jest prosta: kiedy Δp rośnie, rośnie też wymagane ciśnienie tłoczenia, a wraz z nim zapotrzebowanie mocy i finalny rachunek za energię. Nawet stały wzrost oporu zaledwie o kilka dziesiątych bara wymusza „nadganianie” spadków w odległych punktach poboru, przez co zużycie energii rośnie szybciej, niż wynikałoby to z samej wielkości odchylenia. Jeżeli różnica między sprężarkownią a punktami poboru utrzymuje się tygodniami, produkcja zwykle wymusza kolejne podbicie setpointu — i spirala się zamyka, generując coraz większe koszty.

Poza energią narastają koszty jakości: odchylenia od wymagań ISO 8573‑1 generują braki i reklamacje, a niedomknięta ścieżka kondensatu (zamiast prawidłowo dobranego separatora olej woda) zwiększa ryzyka środowiskowe i koszty utylizacji. Wspólnym mianownikiem jest brak prostej, powtarzalnej ścieżki „od odchylenia do decyzji”.

Testy różnicowe, które „odczarowują” Δp

W praktyce pomocne jest porównywanie trendów mocy i ciśnienia przy sekwencyjnym wyłączaniu pojedynczych stopni filtracji (w krótkich, kontrolowanych oknach, poza produkcją krytyczną). Jeżeli po pominięciu danego stopnia rośnie stabilność ciśnienia w punktach poboru bez negatywnego wpływu na jakość, namierzymy wkład przewymiarowania albo zabrudzenia dość łatwo. Tego typu testy rób na bazie rzetelnych parametrów elementów, a nie intuicji — i zawsze w warunkach bezpiecznych dla instalacji oraz produktu.

Warto też przeprowadzać testy powrotne (A/B/A): najpierw praca w konfiguracji standardowej, następnie okno testowe z modyfikacją, a potem powrót do stanu wyjściowego, by sprawdzić powtarzalność efektu. Zderzenie wyników z tym samym oknem obciążenia eliminuje złudzenia sezonowości lub wahań między zmianami.

Dane i pomiary — monitoruj to, czym zarządzasz

Trzon nadzoru stanowią: SEC (specyficzne zużycie energii), średnie i szczytowe ciśnienie, Δp na stopień uzdatniania, przepływ chwilowy i średni, udział pracy jałowej, punkt rosy ciśnieniowej oraz alarmy filtracji i osuszania. Każdy wskaźnik powinien mieć sensowny próg i konsekwencję: przekroczony Δp na filtrze oznacza konieczność wymiany wkładu, wzrost punktu rosy — serwis osuszacza, a utrzymujący się udział pracy jałowej — inspekcję nieszczelności lub korektę sekwencjonowania.

Gdzie wpiąć czujniki

Aby rozdzielić odpowiedzialność za straty, czujniki trzeba wpiąć tak, by separowały wpływ elementów: za sprężarką (referencja), przed i za osuszaczem (osuszanie), przed i za każdym stopniem filtracji (filtracja), a także na magistralach pierścieniowych i w punktach krytycznych u odbiorców. Degradacja ujawnia się w trendach tygodniowych, więc najlepiej jest zestawiać SEC i Δp z punktem rosy oraz liczbą alarmów, porównując zawsze te same okna produkcyjne.

Dopasowanie progów do kontekstu

Jeżeli po wdrożeniu progów liczba interwencji rośnie lawinowo, to sygnał, że progi są oderwane od kontekstu obciążenia albo sezonowości. Często wystarczy dopasować okna agregacji, wprowadzić strefowanie instalacji z lokalnymi progami lub lepiej zgrać kolejność załączeń sprężarek i urządzeń do uzdatniania.

Uzdatnianie i kondensat — jak znaleźć szybkie oszczędności

Filtracja i osuszanie

Filtracja etapowa — filtr wstępny na cząstki stałe, koalescencyjny na aerozol oleju, węglowy na parę oleju i zapachy — powinna iść w parze z niskimi oporami. Kluczem do optymalnej pracy jest dobór przepływu nominalnego z zapasem na szczyty, kontrola Δp na starcie i na końcu życia wkładu oraz wymiany według stanu, nie kalendarza. W osuszaniu decydują wymagania co do punktu rosy: osuszacze ziębnicze dla standardowych zastosowań (stabilny punkt rosy dodatni) oraz osuszacze adsorpcyjne dla procesów wymagających bardzo niskiego punktu rosy.

Geometria , hydraulika i zarządzanie kondensatem

Jeżeli po stronie uzdatniania dominują spadki, zacznij od geometrii: krótsze odcinki proste, mniej ostrych łuków i redukcji, lepsza jakość połączeń. To proste zmiany, które często pozwalają obniżyć setpoint bez inwestycji w nową sprężarkę.

Po stronie kondensatu stawiaj na spusty bezstratne oparte na detekcji poziomu, a separację olej woda dobieraj do medium (mineralny, syntetyczny, emulsje) i spodziewanego ładunku. Domknięta ścieżka kondensatu oraz udokumentowana sprawność spustów i separatorów to tarcza zgodności i stabilności instalacji.

Rutyny bez CAPEX

Utrzymanie bez CAPEX‑u działa, o ile jest konsekwentne: cotygodniowy skan wycieków, comiesięczny przegląd Δp na wkładach i kwartalna kalibracja czujników zazwyczaj obniżają SEC. Warto też mieć listę kontrolną dla zmian — różnice w nawykach operatorów bywają większe niż różnice w obciążeniu.

Od przeglądu do decyzji — szybki bilans i standaryzacja

Przegląd działa wtedy, gdy po odczycie następuje decyzja. Warto sparametryzować prostą ścieżkę reakcji:

1. Próg
2. Czynność
3. Walidacja
4. Powrót do trendu.

Na dashboardzie trzymaj SEC, Δp na stopień, punkt rosy, udział pracy jałowej, liczbę alarmów i status spustów. Zanim powstanie plan długofalowy, zrób szybki bilans: skan wycieków, Δp na filtrach, punkt rosy, test spustów kondensatu oraz porównanie mocy/ciśnienia/przepływu między sprężarkownią a najdalszym punktem poboru.

Aby dane były porównywalne, trzymaj spójną rozdzielczość rejestracji (np. 1–5 min) i stałe okna zestawień (zmiana do zmiany, tydzień do tygodnia). Łącz dane w relacje przyczynowo‑skutkowe: Δp na stopień vs moc sprężarek, punkt rosy vs incydenty jakości, udział pracy jałowej vs podejrzenie nieszczelności — to skraca ścieżkę od alertu do decyzji.

Ustal progi według stanu (zamiast kalendarza) i przypisz im konkretne reakcje; walidację prowadź w tym samym oknie produkcyjnym, aby uniknąć złudzeń sezonowości. Jeśli potrzebujesz porównać konfiguracje osuszania i ich wpływ na Δp oraz punkt rosy, pomocne będą informacje produktowe dostawcy rozwiązań uzdatniania sprężonego powietrza, takich jak Hankison.

Perspektywa Hankison: planować niskie Δp, utrzymać stabilny punkt rosy

Hankison projektuje ciągi uzdatniania sprężonego powietrza tak, aby naturalnie minimalizowały straty ciśnienia i stabilizowały parametry medium: od doboru klasy filtracji o niskim oporze, przez osuszacze dobrane ściśle do wymagań punktu rosy, po czytelne wskaźniki stanu i dokumentowane charakterystyki przepływowe. Dzięki temu decyzje oparte na danych — „wymienić wkład” zamiast „podnieść setpoint” — stają się intuicyjne, a utrzymanie ruchu ma mniejszą pokusę „gaszenia pożarów” kosztem energii.

W praktyce przekłada się to na kilka zasad doboru: dobór według stanu i krzywych Δp (nie według nawyku), stabilny punkt rosy dzięki właściwemu typowi osuszacza oraz spójność dokumentacji, która skraca czas od odchylenia do decyzji.  Po więcej rozwiązań uzdatniania sprężonego powietrza warto zajrzeć na stronę Hankison, gdzie porównasz klasy i zastosowania urządzeń. W Polsce wsparcie produktowe i sprzedaż zapewnia autoryzowany dystrybutor — Pneumatik S.A.

Lista kontrolna przeglądu według stanu (do zastosowania od jutra)

• Ustal progi Δp dla każdego stopnia filtracji i wpisz czynności po przekroczeniu; rejestruj datę i wynik pomiaru.
• Mierz punkt rosy za osuszaczem oraz w punkcie krytycznym; ustaw alarm prewencyjny.
• Zsynchronizuj logowanie SEC, ciśnienia i przepływu z tą samą rozdzielczością i oknami porównawczymi.
• Prowadź cykliczny skan wycieków (min. raz w tygodniu) i raport zamknięcia działań.
• Sprawdź geometrię: skróć odcinki proste, ogranicz ostre łuki i redukcje; zweryfikuj średnice.
• Zweryfikuj działanie spustów kondensatu i dokumentuj separację olej–woda.

Przewidywalność zamiast heroizmu

Zysk przestaje „wyciekać”, gdy projekt jest spójny, Δp utrzymany nisko, punkt rosy stabilny, a monitoring wiarygodny. Przeglądy według stanu (zamiast kalendarza), precyzyjnie zdefiniowane progi i dobrze zaprojektowana topologia pomiarów zamieniają audyt energetyczny w codzienną rutynę. Wtedy setpoint przestaje być doraźnym „lekarstwem”, a decyzje zapadają na podstawie liczb — powtarzalnie i przewidywalnie, z mierzalnym wpływem na P&L (Profit and Loss - rachunek zysków i strat).  

Udostępnienie brakującego fragmentu kończy realizację obwodnicy Żukowa o długości 7 km, która stanowi istotny element nowego układu komunikacyjnego w aglomeracji trójmiejskiej. Inwestycja ma odciążyć lokalne drogi, poprawić warunki przejazdu między Kaszubami a Trójmiastem oraz wyprowadzić ruch tranzytowy z centrum Żukowa.

Prace na ostatnim odcinku wymagały dodatkowych rozwiązań projektowych. W rejonie połączenia z rondem w Lniskach konieczne było przeprojektowanie obiektu zlokalizowanego na terenach o słabonośnym podłożu i występowaniu wód artezyjskich.

Wraz z uruchomieniem OMT i obwodnicy Żukowa zmienił się przebieg drogi krajowej nr 20. Obecnie DK20 kończy się na węźle Żukowo, gdzie łączy się z drogą ekspresową S7. Odcinek prowadzący dalej w kierunku Lnisk oraz dawna DK7 między Żukowem a Gdańskiem zostały przekwalifikowane na drogę wojewódzką nr 501.

Obwodnica Metropolii Trójmiejskiej ma długość 32 km i łączy Południową Obwodnicę Gdańska (S7) z Trasą Kaszubską (S6). Jej głównym zadaniem jest przejęcie części ruchu z istniejącej Obwodnicy Trójmiasta. Dzięki połączeniu z autostradą A1 na węźle Gdańsk Południe kierowcy zyskali również sprawniejszy dojazd do centralnej i południowej części kraju.

Zobacz także: 18 km drogi S16. Tak wygląda budowa po trzech miesiącach

Pionowe centrum frezarskie 3-osiowe dla MŚP kosztuje w Polsce 200–500 tys. zł, 5-osiowe sięga 1,5 mln zł. Cena katalogowa stanowi jednak zaledwie 40–55% kosztu pierwszych pięciu lat eksploatacji. Pozostałą część generują: oprzyrządowanie (uchwyty, narzędzia, sondy pomiarowe o wartości 50–150 tys. zł na start), oprogramowanie CAM, koszt operatora-programisty rzędu 8–11 tys. zł brutto miesięcznie, energia, serwis, części zamienne i amortyzacja powierzchni hali.

Dochodzi do tego utracona produktywność pierwszych 6–12 miesięcy, gdy maszyna wymaga doskonalenia programów CAM, oprzyrządowania i kalibracji.

Kiedy outsourcing obróbki CNC opłaca się MŚP

Outsourcing precyzyjnej obróbki metali pozostaje korzystny w trzech sytuacjach: gdy obciążenie maszyny nie przekroczyłoby 60% dostępnego czasu, gdy asortyment jest silnie zmienny materiałowo i geometrycznie, oraz gdy detal wymaga technologii niedostępnych we własnym parku, jak obróbka 5-osiowa, elektrodrążenie czy szlifowanie precyzyjne.

Rynkowe stawki polskich podwykonawców CNC mieszczą się typowo w przedziale 135–250 zł/h, zależnie od materiału i klasy maszyny. Dla MŚP produkującego serie 50–500 sztuk miesięcznie ze zmiennym indeksem materiałowym outsourcing eliminuje ryzyko inwestycyjne i potrzebę utrzymania kompetencji poza głównym profilem firmy.

Próg inwestycji we własną obróbkę CNC metali

Próg opłacalności zakupu pojawia się przy stabilnym obciążeniu powyżej 70% nominalnego czasu pracy i dwuzmianowym trybie produkcji, co dla pionowego centrum frezarskiego oznacza 3000–3500 godzin rocznie. Drugim kryterium jest powtarzalność: gdy rodzina detali stanowi większość zleceń, własna maszyna pozwala zoptymalizować oprzyrządowanie i programy CAM pod konkretny proces.

Decyzja Pedroks o rozbudowie parku o prasę krawędziową i ciężki ploter frezujący wynikała z takiej kalkulacji. Stabilne obciążenie z prefabrykacji szaf sterowniczych i konstrukcji stanowisk montażowych uzasadniło przejście na produkcję wewnętrzną.

Ryzyko jakościowe i model hybrydowy

Obróbka CNC metali w modelu zewnętrznym wymaga zarządzania jakością dostawcy i ryzykiem terminowym. Niedotrzymanie tolerancji przy detalu krytycznym generuje koszty wielokrotnie przewyższające oszczędność z outsourcingu. Porównanie z własną produkcją powinno uwzględniać nie tylko koszt godziny obróbki, ale i koszt ryzyka. Przy tolerancjach IT6–IT7 lub powtarzalności wymaganej w automotive czynnik ten staje się kluczowy.

Kompromisem jest model hybrydowy: prosta obróbka wewnętrznie, precyzyjne detale na zewnątrz. Rozwiązanie ogranicza inwestycję początkową, utrzymuje elastyczność i pozwala stopniowo budować kompetencje technologiczne.

Podsumowanie

Outsourcing obróbki CNC opłaca się polskim MŚP przy obciążeniu poniżej 60% i zmiennym asortymencie; własna maszyna staje się uzasadniona powyżej 70% obciążenia i przy powtarzalnej produkcji. Przed decyzją warto przeanalizować obciążenie w horyzoncie 3–5 lat, porównać stawkę podwykonawcy z pełnym kosztem maszynogodziny własnej i wycenić ryzyko jakościowe. Liczby z takiego rachunku, nie cena katalogowa maszyny, wskazują właściwy moment przejścia na produkcję wewnętrzną.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego to właśnie branża budowlana i inżynieryjna od lat znajduje się w czołówce sektorów o najwyższym wskaźniku wypadkowości. Najpoważniejsze zdarzenia niemal zawsze wiążą się z pracą na wysokości oraz przebywaniem w przestrzeniach zamkniętych lub trudno dostępnych.

Wraz ze wzrostem skomplikowania architektonicznego nowoczesnych obiektów oraz wdrażaniem nowych technologii budowlanych, tradycyjne metody asekuracji przestają być wystarczające. Dzisiejsza inżynieria wymaga systemowego i bezkompromisowego podejścia do przepisów Bezpieczeństwa i Higieny Pracy. Środki ochrony muszą być nie tylko niezawodne, ale również ergonomiczne – tak, aby nie krępowały ruchów pracownika i pozwalały na wydajne wykonywanie zadań operacyjnych w trudnych warunkach.

Sprzęt, który ratuje życie – na co zwracać uwagę przy doborze zabezpieczeń?

Profesjonalny inżynier budowy czy kierownik kontraktu wie, że w kwestii bezpieczeństwa nie ma miejsca na półśrodki. Decydując się na dobór zabezpieczeń dla ekip monterskich i budowlanych, należy kierować się trzema kluczowymi kryteriami: jakością, certyfikacją oraz dopasowaniem do specyfiki danego projektu.

Najwyższej klasy sprzęt chroniący przed upadkiem musi spełniać rygorystyczne normy europejskie (np. normy z grupy EN) oraz charakteryzować się wysoką odpornością na uszkodzenia mechaniczne i trudne warunki atmosferyczne. Odpowiadając na te precyzyjne potrzeby branży, firma Aroca Safety dostarcza zaawansowany asortyment, w skład którego wchodzą m.in.:

• Środki Ochrony Indywidualnej (ŚOI) do pracy na wysokości: W tym zaawansowane technologicznie szelki bezpieczeństwa, urządzenia samohamowne, amortyzatory i lonże.

• Systemy asekuracji stałej i tymczasowej: Certyfikowane punkty kotwiczące oraz poziome i pionowe linie życia, które zapewniają ciągłą ochronę podczas przemieszczania się po konstrukcjach.

• Systemy ewakuacyjne i ratownicze: Niezbędne w przypadku pracy w przestrzeniach zamkniętych, na turbinach wiatrowych czy głębokich wykopach infrastrukturalnych.

• Zabezpieczenia głowy, słuchu i wzroku: Stanowiące pierwszą linię obrony przed najczęstszymi urazami na placach budowy.

[Miejsce na zdjęcie 2: Zbliżenie na produkt – np. szelki bezpieczeństwa lub urządzenie samohamowne z oferty Aroca Safety, opatrzone logotypem marki/producenta]

Aroca Safety – Twój partner w bezpiecznej realizacji inwestycji

Dostarczenie najwyższej jakości sprzętu to tylko połowa sukcesu. Równie ważne jest wsparcie merytoryczne na etapie jego doboru. Aroca Safety to nie tylko dystrybutor, ale przede wszystkim zespół ekspertów, którzy doskonale rozumieją realia pracy w przemyśle i budownictwie.

Dlaczego warto współpracować z Aroca Safety?

• Kompleksowość: Firma oferuje pełne portfolio rozwiązań BHP, pozwalając na wyposażenie całej ekipy budowlanej u jednego, zaufanego dostawcy.

• Doradztwo techniczne: Eksperci Aroca Safety pomagają inżynierom i specjalistom BHP w optymalnym doborze systemów, dopasowując je do specyfiki konkretnych stanowisk pracy i zagrożeń.

• Wiarygodność: W ofercie znajdują się wyłącznie produkty renomowanych, światowych marek, które przeszły rygorystyczne testy wytrzymałościowe.

Pełną ofertę certyfikowanych rozwiązań oraz fachowe wsparcie techniczne znajdziesz na stronie arocasafety.eu.

Pistolety malarskie poprawiają efektywność malowania. Dzięki ich zastosowaniu zyskujemy:

• Wysoką jakość wykończenia powierzchni – brak śladów po strukturze wałka czy włosiu pędzla.
• Dużą oszczędność czasu – kilkukrotne przyspieszenie tempa prac.
• Oszczędność materiału – optymalne dozowanie farb i lakierów.
• Łatwość regulacji strumienia – możliwość dopasowania do geometrii obiektu.
• Dostęp do zakamarków – bezproblemowe malowanie miejsc trudnodostępnych.

Aby jednak w pełni cieszyć się tymi zaletami, należy odpowiednio dobrać technologię i pistolet do specyfiki realizowanego projektu oraz poznać zasady prawidłowej pracy ze sprzętem.

1. Jak wybrać pistolet malarski? Przegląd technologii

Wybór pistoletu zależy od rodzaju nanoszonego materiału (lepkości farby/lakieru) oraz od pożądanej precyzji i wielkości powierzchni. Na rynku dominują dwa podejścia: systemy niskociśnieniowe (pneumatyczne) oraz systemy hydrodynamiczne (bezpowietrzne i wspomagane).

A. Pistolety niskociśnieniowe: HVLP vs LVLP

Niskociśnieniowa metoda aplikacji wykorzystuje sprężone powietrze dostarczane z kompresora. Stosuje się ją w projektach wymagających bardzo wysokiej dokładności i równomiernego pokrycia przy jednoczesnym ograniczeniu strat materiału.

• HVLP - Duża objętość, niskie ciśnienie
  • Jak działa - system opiera się na wysokim przepływie objętościowym powietrza przy jednoczesnym niskim ciśnieniu na wylocie z dyszy 
  • Zalety - wysoka efektywność transferu materiału (nawet do 65−70%), co drastycznie ogranicza powstawanie mgły lakierniczej (tzw. over-spray) i oszczędza drogocenne lakiery.
  • Wady - wysokie zapotrzebowanie na sprężone powietrze (wymaga dużego, wydajnego kompresora)
• LVLP - Mała objętość, niskie ciśnienie
  • Jak działa - to ewolucja systemu HVLP, łącząca zalety niskiego ciśnienia z mniejszym zużyciem powietrza.
  • Zalety - do prawidłowej pracy wystarczy mniejszy, bardziej uniwersalny kompresor. Zapewnia doskonałe rozbicie kropel farby i gładką powłokę końcową przy minimalnych stratach.

B. Pistolety wysokociśnieniowe (Hydrodynamiczne): Airless vs Aircoat

Stosowane tam, gdzie liczy się maksymalna wydajność, praca z gęstymi powłokami i szybkie pokrywanie dużych płaszczyzn. Tutaj farba jest sprężana przez agregat do ogromnych wartości i rozbijana bez udziału powietrza (lub z minimalnym jego udziałem).

• Klasyczne pistolety Airless (Bezpowietrzne)
  • Jak działają - farba tłoczona jest pod wysokim ciśnieniem przez precyzyjną, małą szczelinę w dyszy.
  • Zalety - brak ryzyka powstawania dużej mgły malarskiej i minimalne straty materiału na otwartej przestrzeni. Pozwalają na natrysk gęstych, wymagających powłok, takich jak epoksydy, poliuretany czy bitumy.
  • Zastosowanie - szeroka skala: branża budowlana, wykończeniowa, ciężki przemysł, konstrukcje stalowe i antykorozja.
• Pistolety Aircoat (Airassist / Aircombo)
  • Jak działają - łączą technologię Airless z minimalnym, dodatkowym strumieniem powietrza o niskim ciśnieniu, doprowadzanym bezpośrednio do głowicy rozpyłowej.
  • Zalety - nadmuch powietrza pomaga ukształtować i idealnie wygładzić krawędzie strumienia farby. Rezultatem jest niezwykle precyzyjna aplikacja i najwyższa jakość wykończenia.
  • Zastosowanie - przemysł lotniczy, meblarski, kolejowy – wszędzie tam, gdzie kluczowa jest maksymalna estetyka i gładkość powłoki.

2. Na co zwrócić uwagę przed zakupem pistoletu pneumatycznego?

Wybierając pistolet pneumatyczny do lakierowania, przeanalizuj następujące elementy konstrukcyjne:

1. Rodzaj zasilania materiałem (Położenie kubka) 
   • Grawitacyjne (kubek górny) - farba spływa do dyszy pod własnym ciężarem. Idealne do mniejszych projektów, częstych zmian kolorów i precyzyjnego lakierowania (np. model DÜRR EcoGun 910).
   • Ssawne (kubek dolny) - farba jest zasysana z dołu. Rozwiązanie wygodne przy malowaniu większych elementów w dół, gdyż pozwala na płynne operowanie pistoletem bez ryzyka wylania zawartości.
2. Średnica dyszy rozpyłowej: Musi być ściśle dobrana do lepkości i rodzaju nanoszonego materiału. Za mała dysza zatka się gęstą farbą, za duża doprowadzi do powstawania zacieków.
3. Możliwości regulacji na pistolecie: Profesjonalny pistolet powinien posiadać trzy niezależne pokrętła: regulację ilości dopływającego powietrza, regulację ilości podawanego materiału (skok iglicy) oraz regulację szerokości strumienia (od punktowego okrągłego do szerokiej elipsy).

3. Jak prawidłowo korzystać z pistoletu malarskiego? Praktyczne wskazówki

Samo posiadanie sprzętu najwyższej klasy nie gwarantuje sukcesu, jeśli popełnimy błędy podczas aplikacji. Poniżej znajdziesz zasady, które pozwolą uzyskać idealną powłokę bez zacieków i niedomalowań:

• Przecedzanie farby - przed wlaniem materiału do kubka pistoletu zawsze należy go przefiltrować przez papierowe lub siatkowe sitko, aby usunąć wszelkie grudki i mikrozanieczyszczenia, które mogłyby natychmiast zablokować dyszę.
• Próba na obiekcie testowym - zanim skierujesz pistolet na malowany element, wykonaj natrysk próbny na kawałku kartonu lub płyty. Wyreguluj ciśnienie oraz szerokość strumienia tak, aby powłoka była jednorodna na całej szerokości elipsy.

Przeczytaj więcej na temat tego, jak ustawić strumień w pistolecie malarskim. 

4. Czyszczenie i konserwacja — klucz do bezawaryjności

Zaniedbanie czyszczenia to główna przyczyna bezpowrotnego niszczenia pistoletów malarskich. Zaschnięta farba wewnątrz kanałów materiałowych lub na precyzyjnych otworach głowicy powietrznej drastycznie zmienia geometrię strumienia lub całkowicie blokuje sprzęt.

• Natychmiast po pracy - opróżnij kubek z resztek materiału i wlej do niego odpowiedni rozpuszczalnik (wodę w przypadku farb wodorozcieńczalnych lub dedykowany zmywacz dla produktów rozpuszczalnikowych). Przepłucz pistolet, rozpylając płyn do momentu, aż będzie całkowicie czysty i klarowny.
• Dokładny demontaż - regularnie rozkręcaj pistolet w celu umycia iglicy, dyszy oraz głowicy. Do czyszczenia delikatnych otworów używaj wyłącznie miękkich szczoteczek i dedykowanych igieł czyszczących. Nigdy nie używaj metalowych drutów, gwoździ ani twardych szczotek drucianych, ponieważ zarysowanie mosiężnej lub stalowej dyszy bezpowrotnie zniszczy pistolet.
• Konserwacja uszczelnień - po umyciu i wysuszeniu elementów warto nanieść na ruchome części (np. sprężynę iglicy i gwinty) kroplę specjalnego oleju do maszyn malarskich wolnego od silikonu, co przedłuży żywotność uszczelek.

Webinarium poprowadzili:

• dr Jędrzej Bujny – radca prawny, właściciel Kancelarii BUJNY – Prawo dla ekosystemu, specjalizujący się w prawie sektora komunalnego i infrastrukturalnego,
• Grzegorz Gałabuda – ekonomista, ekspert SID Szkolenia i Doradztwo, doradca przedsiębiorstw wod-kan oraz ekspert NIK.

Udział w wydarzeniu był bezpłatny. Webinarium to doskonała okazja, by poznać praktyczne skutki wdrożenia dyrektywy i przygotować się na nadchodzące zmiany w sektorze wodociągowo-kanalizacyjnym. Zarejestruj się i zobacz nagranie z wydarzenia TUTAJ

Zapytaliśmy m.in. o udział polskich pracowników w realizacji przedsięwzięcia, harmonogram transportu elementów maszyny TBM na plac budowy oraz terminy rozpoczęcia prac przygotowawczych i samego drążenia tunelu.

Kiedy na budowie pojawi się TBM? Jak będą przebiegać kolejne etapy realizacji jednej z najważniejszych inwestycji drogowych w Polsce? Odpowiedzi na te pytania znajdziecie w naszej rozmowie.

Przeczytaj także: S6. Najdłuższy tunel i największy kontrakt GDDKiA – umowa podpisana

Rozwiązanie wpisuje się w prowadzony od kilku lat proces zastępowania rozproszonych systemów sterowania scentralizowanymi centrami nadzoru. Dzięki temu dyżurni ruchu mają pełniejszy obraz sytuacji na linii, a zarządca infrastruktury może sprawniej reagować na zakłócenia i prowadzić ruch pociągów w bardziej efektywny sposób.

Inwestycja nie ograniczyła się jednak wyłącznie do budowy centrum sterowania. Na modernizowanym odcinku powstała infrastruktura światłowodowa zapewniająca transmisję danych pomiędzy urządzeniami sterowania ruchem. Na stacjach zainstalowano także nowe systemy nagłośnienia przeznaczone do obsługi podróżnych.

Zmiany objęły również przystanek Szczepki, który uzyskał funkcję mijanki, umożliwiającej krzyżowanie się pociągów na jednotorowej linii. Wybudowano tam nowy peron, a dodatkowe możliwości eksploatacyjne mają ułatwić organizację ruchu na trasie.

Zakres prac objął ponadto modernizację urządzeń zabezpieczenia ruchu na dwóch przejazdach kolejowo-drogowych. Czternaście kolejnych przejazdów zostało natomiast włączonych do systemu obsługiwanego z augustowskiego centrum.

Łączna wartość przedsięwzięcia wyniosła blisko 82 mln zł.

Przeczytaj także: PKP PLK testują system przeciw oblodzeniu sieci trakcyjnej

Według aktualnych informacji Zarządu Dróg Miasta Krakowa, podanie zasilania przez Tauron ma nastąpić w najbliższych tygodniach. Umożliwi to rozpoczęcie w tunelu testów systemów, w tym systemów bezpieczeństwa. Po ich zakończeniu prowadzone będą ostatnie prace montażowe.

Kluczowym elementem nowej, liczącej ok. 4,5 km trasy KST IV będzie 1,2-kilometrowy tunel tramwajowy. Obiekt jest obecnie wyposażany w infrastrukturę dla pasażerów.

W okresie wakacyjnym planowane są również roboty na ulicach Jancarza i Bohomolca, których zakres wykracza poza pierwotne założenia projektu.

Inwestycja jest realizowana w formule partnerstwa publiczno-prywatnego. Za finansowanie, budowę oraz utrzymanie linii przez 20 lat odpowiada konsorcjum PPP Solutions Polska i Gülermak. W tym czasie miasto będzie wnosić opłaty za dostępność infrastruktury, a po zakończeniu okresu obowiązywania umowy przejmie ją do użytkowania.

Jak informuje Urząd Miasta Krakowa, KST IV to pierwszy tak duży projekt transportowy w Polsce realizowany w formule partnerstwa publiczno-prywatnego.

Przeczytaj także: Kraków zbada grunt pod metro. Rusza kluczowy etap przygotowań

Budowa drogi wymaga odpowiedniego przygotowania podłoża i właściwego zagęszczenia każdej warstwy nawierzchni. To właśnie od tego etapu zależy trwałość jezdni, odporność na koleiny oraz ograniczenie ryzyka pękania asfaltu. W takich pracach dużą rolę odgrywają walce drogowe, które wykorzystuje się zarówno podczas robót ziemnych, jak i przy wykańczaniu nawierzchni asfaltowych.

Maszyny tego typu stosuje się przy budowie:

• dróg lokalnych,
• autostrad,
• lotnisk,
• torowisk,
• placów przemysłowych.

Ich zadaniem jest zwiększenie nośności gruntu oraz równomierne zagęszczenie poszczególnych warstw konstrukcyjnych.

Rodzaje walców drogowych i ich charakterystyka

Walce drogowe różnią się sposobem działania, siłą nacisku oraz zakresem zastosowań. W nowoczesnym budownictwie najczęściej wykorzystuje się modele statyczne oraz wibracyjne. Każdy z nich sprawdza się w innych warunkach pracy i odpowiada za odmienny etap przygotowania nawierzchni.

Walce statyczne

Walce statyczne zagęszczają podłoże wyłącznie dzięki własnemu ciężarowi. Nie wykorzystują drgań, dlatego oddziałują na grunt na mniejszej głębokości niż modele dynamiczne. Najczęściej stosuje się je podczas końcowych prac wykończeniowych, gdy konieczne jest uzyskanie równej i gładkiej powierzchni.

Tego typu maszyny dobrze sprawdzają się przy zagęszczaniu cienkich warstw asfaltu oraz podczas prac prowadzonych w miejscach wymagających większej precyzji. Ze względu na spokojniejszy tryb pracy mogą być wykorzystywane także w obszarach miejskich, gdzie ogranicza się poziom drgań wpływających na pobliską zabudowę.

W zależności od konstrukcji walce statyczne mogą być wyposażone w stalowe bębny lub ogumione koła. Modele kołowe wykorzystuje się często do wyrównywania nawierzchni bitumicznych, ponieważ zapewniają równomierny docisk na całej szerokości pasa roboczego.

Walce wibracyjne

Walce wibracyjne pracują w oparciu o połączenie ciężaru maszyny i generowanych drgań. Dzięki temu skuteczniej zagęszczają grunt oraz docierają głębiej niż modele statyczne. W praktyce wykorzystuje się je przede wszystkim podczas przygotowania podbudowy dróg oraz robót ziemnych.

Nowoczesne urządzenia mogą pracować z częstotliwością drgań sięgającą około 50 Hz. Pozwala to na zagęszczanie gruntu nawet na głębokości od 2 do 4 metrów, w zależności od rodzaju podłoża i parametrów maszyny. Takie rozwiązanie znacząco skraca czas realizacji inwestycji oraz zmniejsza liczbę koniecznych przejazdów.

Walce wibracyjne znajdują zastosowanie przy budowie autostrad, parkingów, hal przemysłowych oraz lotnisk. W wielu modelach stosuje się silniki zgodne z normą emisji spalin Stage V, co ogranicza ilość emitowanych zanieczyszczeń i umożliwia pracę zgodnie z aktualnymi wymaganiami środowiskowymi.

Zastosowania walców drogowych w różnych etapach budowy dróg

Walce drogowe wykorzystuje się praktycznie na każdym etapie budowy infrastruktury transportowej. Pierwszym zadaniem tych maszyn jest zagęszczenie gruntu po wykonaniu wykopów i nasypów. Odpowiednio przygotowane podłoże ogranicza ryzyko osiadania nawierzchni oraz poprawia stabilność całej konstrukcji.

Kolejnym etapem jest zagęszczanie warstw podbudowy wykonanych między innymi z kruszywa łamanego. W tym przypadku szczególnie ważne jest równomierne rozłożenie nacisku, ponieważ wpływa ono na późniejszą trwałość asfaltu lub betonu.

Podczas układania nawierzchni asfaltowej walce odpowiadają za właściwe utwardzenie masy bitumicznej. Zbyt słabe zagęszczenie może prowadzić do powstawania pęknięć, kolein oraz szybszego zużycia drogi. W praktyce często wykorzystuje się kilka różnych maszyn pracujących kolejno po sobie, aby uzyskać odpowiedni stopień zagęszczenia i gładkość nawierzchni.

Walce drogowe i wiertnice do przewiertów sterowanych – technologia, która się uzupełnia

Nowoczesne inwestycje infrastrukturalne coraz częściej wykorzystują przewierty HDD wykonywane za pomocą wiertnic do przewiertów sterowanych, które umożliwiają prowadzenie instalacji podziemnych bez konieczności wykonywania otwartych wykopów. Technologia ta pozwala ograniczyć utrudnienia w ruchu oraz skrócić czas realizacji prac w obszarach miejskich.

Po wykonaniu przewiertów konieczne jest odpowiednie ustabilizowanie i zagęszczenie gruntu wokół instalacji. Właśnie wtedy wykorzystuje się walce drogowe, które przygotowują teren pod dalsze etapy budowy nawierzchni lub infrastruktury technicznej.

Połączenie obu technologii znajduje zastosowanie między innymi przy budowie sieci:

• wodociągowych,
• gazowych,
• telekomunikacyjnych,
• energetycznych.

Dzięki nim możliwe jest prowadzenie robót w gęsto zabudowanych miejscach bez całkowitego zamykania ulic i rozbierania istniejącej nawierzchni.

Walce drogowe — rodzaje i zastosowanie

• Walce drogowe odpowiadają za zagęszczanie gruntu i nawierzchni podczas budowy dróg oraz infrastruktury przemysłowej.
• Walce statyczne wykorzystuje się głównie do prac wykończeniowych i wyrównywania powierzchni.
• Modele wibracyjne zapewniają głębsze zagęszczanie podłoża i sprawdzają się podczas robót ziemnych.
• Walce współpracują z technologią przewiertów sterowanych, wspierając stabilizację gruntu po wykonaniu instalacji podziemnych.

FAQ

Jakie są podstawowe rodzaje walców drogowych?

Najczęściej stosuje się walce statyczne oraz wibracyjne. Różnią się sposobem działania i głębokością zagęszczania podłoża.

Do czego służy walec wibracyjny?

Walec wibracyjny wykorzystuje drgania do skutecznego zagęszczania gruntu, kruszywa i podbudowy drogowej.

W przypadku jakich inwestycji wykorzystuje się walce drogowe?

Maszyny tego typu stosuje się przy budowie dróg, lotnisk, torowisk, parkingów oraz placów przemysłowych.

Środowisko pracy powinno być punktem wyjścia

W obiektach, w których występuje wilgoć lub okresowo podwyższona agresywność środowiska, sama geometria regału nie przesądza jeszcze o tym, czy system będzie pracował prawidłowo w dłuższym okresie. Znaczenie ma odporność materiału na korozję, sposób zabezpieczenia powierzchni oraz to, czy konstrukcja będzie eksploatowana w strefach narażonych na zawilgocenie, kontakt z opakowaniami transportowymi czy częste zmiany temperatury. W takich zastosowaniach dobrym kierunkiem są regały ocynkowane odporne na korozję, które lepiej odpowiadają na wymagania środowisk technicznych niż standardowe rozwiązania stosowane w prostych strefach składowania.

Obciążenie to nie tylko liczba kilogramów

Drugim kluczowym obszarem jest charakter obciążenia. Ta sama masa całkowita może oddziaływać na konstrukcję w różny sposób, zależnie od rozkładu ciężaru, rodzaju nośnika, wysokości składowania i sposobu odkładania. Inaczej pracuje układ przeznaczony do równomiernie obciążonych pojemników, a inaczej system obsługujący cięższe jednostki lub elementy o nieregularnym rozkładzie masy. Na etapie doboru trzeba więc ocenić nie tylko nośność nominalną, ale również warunki użytkowania, możliwe przeciążenia miejscowe i wpływ eksploatacji na poszczególne elementy konstrukcji.

Geometria obiektu i sposób obsługi muszą być analizowane razem

Trzeci czynnik to przestrzeń robocza. Słupy, wnęki, ograniczona szerokość przejść, lokalizacja bram, sposób manewrowania sprzętem oraz dostęp do stref serwisowych wpływają na to, jak system będzie funkcjonował po wdrożeniu. Nawet poprawnie dobrana konstrukcja może okazać się niepraktyczna, jeśli nie uwzględnia realnego toru ruchu ludzi i urządzeń transportowych. W obiektach technicznych szczególnie ważne jest więc połączenie analizy obciążenia z analizą geometrii miejsca pracy, a nie traktowanie tych zagadnień oddzielnie.

Podsumowanie

Dobór stalowego systemu składowania w obiekcie technicznym powinien wynikać z połączenia trzech elementów: środowiska pracy, charakteru obciążenia i geometrii obiektu. Dopiero taka analiza pozwala ograniczyć ryzyko przedwczesnego zużycia konstrukcji, problemów eksploatacyjnych i kosztownych korekt po wdrożeniu. W praktyce najlepiej sprawdzają się rozwiązania dobierane do rzeczywistych warunków pracy, a nie wyłącznie do wolnej przestrzeni i podstawowych wymiarów.

Przedmiot zamówienia obejmuje budowę i przebudowę około 90 km dróg wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną. Nowy układ komunikacyjny ma zapewnić bezpośrednie połączenie lotniska CPK z autostradą A2, drogą krajową nr 50 oraz siecią dróg lokalnych.

W ramach inwestycji powstanie około 40 obiektów inżynierskich, w tym mostów, wiaduktów i przejść dla zwierząt, ponad 100 przepustów środowiskowych i hydrologicznych oraz około 12 km ekranów akustycznych i przeciwolśnieniowych. Zaplanowano również budowę infrastruktury dla pieszych i rowerzystów oraz urządzeń ochrony środowiska.

O kontrakty ubiegają się: Budimex, Duna Polska, PORR, Mostostal Warszawa, Strabag, Intercor, NDI, Trakcja. Oferty złożyły również trzy konsorcja Unibep i TRACK TEC Construction; Rubau Polska i Terlot oraz Mirbud i Kobylarnia.

Inwestycję podzielono na trzy części obejmujące wschodnie połączenie lotniska z autostradą A2, wschodnią obwodnicę lotniska oraz północną i zachodnią obwodnicę wraz z przebudową drogi krajowej nr 50. Zgodnie z zasadami postępowania każdy wykonawca będzie mógł podpisać tylko jedną umowę wykonawczą.

Rozstrzygnięcie przetargu i podpisanie umów planowane jest na 2026 r. Zakończenie robót oraz uzyskanie pozwoleń na użytkowanie przewidziano na drugą połowę 2031 r.

Kluczowym elementem przedsięwzięcia będzie budowa mostu nad Dunajcem wraz z estakadami dojazdowymi o łącznej długości około 700 m. W ramach zadania powstaną również obiekty mostowe nad potokami Majdan i Dąbrówka oraz wiadukt nad linią kolejową nr 96.

Zakres inwestycji obejmuje także budowę około 3,5 km drogi klasy G o przekroju jednojezdniowym i dwupasmowym. Zaplanowano ponadto trzy ronda klasyczne, jedno rondo turbinowe oraz ścieżki pieszo-rowerowe.

Nowa przeprawa przez Dunajec ma usprawnić ruch pomiędzy południową częścią Nowego Sącza a gminą Chełmiec oraz przejąć część ruchu z obecnie przeciążonego układu drogowego. Wykonawca będzie miał 36 miesięcy od podpisania umowy na realizację wszystkich prac.

Przeczytaj także: Zakopianka z nowym węzłem. Zgoda na budowę, GDDKiA rusza z przetargiem

W ramach odbiorów wykonano badania statyczne i dynamiczne, służące sprawdzeniu pracy konstrukcji oraz ocenie jakości wykonanych robót. Do prób wykorzystano pięć czteroosiowych samochodów ciężarowych o łącznej masie 160 ton.

Podczas testów prowadzono pomiary przemieszczeń, osiadań i drgań obiektu, a uzyskane rezultaty zestawiono z wartościami obliczeniowymi. Analiza wyników wykazała, że konstrukcja osiągnęła parametry przewidziane w dokumentacji projektowej i spełnia wymagania dotyczące bezpieczeństwa eksploatacji.

Obiekt ma zostać udostępniony kierowcom na początku czerwca i będzie drugim wiaduktem uruchomionym na tym fragmencie trasy.

Droga ekspresowa S19 na odcinku Babica–Jawornik będzie mieć 11,6 km. Około 30% przebiegu stanowić będzie osiem estakad oraz pięć wiaduktów. Roboty budowlane rozpoczęto we wrześniu 2023 r., a zaawansowanie kontraktu wynosi obecnie 80%.

Przeczytaj także: Zobacz także: Test konstrukcji nad S12. Wiadukt kolejowy przeszedł próby obciążeniowe [FILM]

Projekt realizowany jest etapami. W pierwszym wyłoniono dostawcę wielkoskalowej pompy ciepła. Kolejne postępowanie ma dotyczyć budowy ciepłociągu łączącego nowe źródło z miejską siecią ciepłowniczą.

Technologia będzie opierać się na odzysku energii ze ścieków oczyszczonych opuszczających Centralną Oczyszczalnię Ścieków. Ciepło zostanie odebrane przez wymienniki, a następnie przekazane do pompy ciepła, która podniesie temperaturę czynnika do parametrów wymaganych przez system ciepłowniczy.

Infrastruktura powstanie na terenie oczyszczalni PWiK Gliwice, w rejonie rzeki Kłodnicy. Zakres inwestycji obejmuje również budowę sieci przesyłowych oraz wdrożenie systemów monitoringu i sterowania pracą układu.

Według PEC Gliwice inwestycja ma zwiększyć udział niskoemisyjnych źródeł energii w miejskim systemie ciepłowniczym oraz poprawić bezpieczeństwo dostaw ciepła. Projekt jest współfinansowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Przeczytaj także: Największy w Europie system odzysku ciepła z rekordowym dofinansowaniem

Projektanci przeanalizują możliwe warianty przebiegu trasy, ze szczególnym uwzględnieniem rozwiązań tunelowych. Ocenie poddane zostaną aspekty techniczne, środowiskowe, społeczne i ekonomiczne. W ramach prac wykonane będą również szczegółowe badania geologiczne.

Po zakończeniu analiz wielokryterialnych GDDKiA planuje w 2028 r. złożyć do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Warszawie nowy wniosek o wydanie decyzji środowiskowej.

Wykonawcą dokumentacji zostało biuro TRANSPROJEKT-WARSZAWA. Wartość kontraktu wynosi ponad 7,4 mln zł, a termin realizacji prac określono na 48 miesięcy. Jeśli procedury będą przebiegały zgodnie z planem, dokumentacja dla Wschodniej Obwodnicy Warszawy ma być gotowa w 2030 r.

Według obecnych założeń roboty budowlane mogłyby zostać zrealizowane w latach 2036–2038.

Przeczytaj także: S6. Najdłuższy tunel i największy kontrakt GDDKiA – umowa podpisana

Kolejny obiekt nad zakopianką

Nowy węzeł w Jaworniku bezkolizyjnie skomunikuje DK7 z drogą wojewódzką nr 955 prowadzącą do Sułkowic. Kluczowym elementem przedsięwzięcia będzie 71-metrowy wiadukt nad zakopianką, który połączy zachodnią część DW955 ze strefą aktywności gospodarczej „Jawornik/Polanka” po wschodniej stronie trasy.

Po obu stronach obiektu powstaną pięciowlotowe ronda. Większe, o średnicy 61 m, przygotowano z myślą o przyszłym włączeniu planowanej północnej obwodnicy Myślenic. Drugie rondo, o średnicy 55 m, skomunikuje zakopiankę, drogi lokalne i drogę wojewódzką.

Projektanci musieli uwzględnić gęstą zabudowę i istniejącą infrastrukturę – w sąsiedztwie znajdują się domy, obiekty handlowe, stacja paliw, kładka oraz tereny przemysłowe. Dodatkowym wyzwaniem było położenie inwestycji w pobliżu potoku Dalin i konieczność spełnienia wymogów wodnoprawnych.

Zakres prac obejmuje budowę i rozbudowę około 3,5 km dróg, w tym nowego odcinka DW955, łącznic oraz układu dróg dojazdowych. Powstanie również 1,8 km chodników.

Na realizację zadania wykonawca będzie miał 19 miesięcy, nie licząc przerw zimowych. Według szacunków GDDKiA kierowcy skorzystają z nowego węzła pod koniec 2028 r. lub wiosną 2029 r.

Przeczytaj także: Zakopianka. Saperzy na budowie przy granicy Krakowa. Znaleziono niewybuchy

Na trasie Łódź–Wrocław zaplanowano trzy podstacje trakcyjne:

• Pabianice,
• Kuźnica-Czajków,
• Dziadowa Kłoda.

Pierwsza zostanie zasilona z istniejącej stacji elektroenergetycznej Pabianice, natomiast dwie kolejne z nowych stacji 400 kV budowanych przez PSE.

PSE odpowiada za budowę infrastruktury elektroenergetycznej umożliwiającej przyłączenie podstacji do sieci przesyłowej, a CPK za realizację samych podstacji trakcyjnych. Standard 2×25 kV, dotychczas niestosowany w Polsce, jest uznawany za najbardziej efektywne rozwiązanie dla kolei dużych prędkości.

Zgodnie z harmonogramem pierwszy odcinek KDP Warszawa–Łódź ma zostać uruchomiony w 2032 r., a odcinek Łódź–Wrocław wraz z poznańską odnogą linii „Y” – w 2035 r.

Przeczytaj także: Lotnisko CPK z ostateczną decyzją lokalizacyjną. Wkrótce start robót

Przygotowanie tras otwiera drogę do kolejnego etapu inwestycji, czyli układania kabli eksportowych i wewnętrznych.

Baltica 2 powstaje około 40 km od wybrzeża na wysokości Ustki. Farma będzie dysponować mocą 1,5 GW, a po uruchomieniu ma produkować od 5 do 6 TWh energii elektrycznej rocznie, co odpowiada zapotrzebowaniu około 2,5 mln gospodarstw domowych.

Pierwsza energia z farmy ma popłynąć w pierwszej połowie 2027 r., natomiast pełne uruchomienie komercyjne planowane jest do końca 2027 r. Projekt posiada komplet wymaganych pozwoleń oraz 25-letni kontrakt różnicowy (CfD). Inwestorami są PGE i Ørsted, realizujące inwestycję w formule joint venture.

Przeczytaj także. Baltica 2: rozpoczęto instalację fundamentów na Bałtyku

Odcinek ominie od północy szczecińskie osiedle Płonia, przez które obecnie przebiega ruch tranzytowy. W gęsto zabudowanej części miasta znajdują się liczne skrzyżowania i przejścia dla pieszych, co wpływa na bezpieczeństwo i płynność ruchu.

W ramach inwestycji powstaną dwa węzły drogowe – Szczecin Zdunowo i Szczecin Płonia – oraz dwa górne przejścia dla zwierząt. Zaplanowano również most nad rzeką Płonią, a także przejście pieszo-rowerowe pod S10.

To przedostatni z siedmiu odcinków realizacyjnych S10 między Szczecinem a Wałczem, który uzyskał pozwolenie na budowę. Wcześniej decyzje ZRID wydano dla odcinków Stargard–Suchań, Suchań–Recz, Piecnik–Wałcz, Cybowo–Łowicz Wałecki oraz Recz–Cybowo. W toku pozostaje jeszcze procedura dla fragmentu Łowicz Wałecki–Piecnik.

Przeczytaj także: S19. Rozbudowa obwodnicy zakończona. Druga jezdnia i nowe mosty [ZDJĘCIA]

Dzisiaj dostępnych jest mnóstwo nowoczesnych rozwiązań, a producenci wręcz prześcigają się w różnorodnych opcjach. Wbrew pozorom nie oznacza to jednak, że wybór jest łatwiejszy - niekiedy jest wręcz przeciwnie, dlatego powinien być on bardzo dokładnie przemyślany. Jeśli zdecydujesz się na właściwe wyposażenie może okazać się, że łazienka będzie nie tylko znacznie bardziej funkcjonalna, ale też wygodniejsza dla domowników i łatwiejsza do utrzymania w czystości.

Muszla klozetowa – na co zwrócić uwagę podczas wyboru?

Muszla klozetowa powinna być przede wszystkim dobrze dobrana, a to oznacza dopasowanie między innymi do rodzaju instalacji kanalizacyjnej i wielkości łazienki. Zarówno w sklepach stacjonarnych, jak i internetowych możesz znaleźć różne modele - na przykład wiszące, czy klasyczne, jak muszla klozetowa stojąca, która niezmiennie cieszy się bardzo dużą popularnością od lat. Wybór bardzo często pada właśnie na nią, ze względu na prosty montaż oraz trwałość.

Zanim dokonasz zakupu, powinieneś wiedzieć, na jakie elementy koniecznie zwrócić uwagę, aby nie popełnić błędu. Z całą pewnością ogromne znaczenie ma, czy wybrany przez Ciebie model posiada na przykład odpływ poziomy lub odpływ pionowy.

Nie bez znaczenia jest również materiał wykonania - warto wziąć pod uwagę modele wykonane ze stali nierdzewnej, ponieważ charakteryzują się odpornością na uszkodzenia i łatwością utrzymania czystości.

Nowoczesna miska WC - czym się charakteryzuje?

Miska WC to obowiązkowy element każdej łazienki, który wydaje się nie mieć większego znaczenia. Tymczasem prawda jest zupełnie inna - również w tej kwestii należy dokonać odpowiedniego wyboru.

Okazuje się, że nowoczesna miska wc powinna być przede wszystkim praktyczna, w związku z tym bardzo ciekawą opcją, która cieszy się dzisiaj dużą popularnością jest miska wc stojąca. Coraz częściej wybierana jest jednak również miska bezkołnierzowa, która pozwala utrzymać wyższy poziom higieny. Czyszczenie okazuje się znacznie łatwiejsze, ponieważ zabrudzenia nie osadzają się pod kołnierzem. Choć istnieją też opcje wiszące, jak geberit, nadal dużym zainteresowaniem cieszą się sedesy stojące, które są stabilne i łatwe do wyczyszczenia bądź zdemontowania, gdy zachodzi taka konieczność. Są też dużo tańsze.

Jednak bez względu na typ, jeśli chcemy skutecznie czyścić toaletę miska ustępowa powinna być regularnie dezynfekowana - tylko to pozwoli ograniczyć rozwój bakterii i zachować świeżość w łazience.

Należy pamiętać, że nie bez znaczenia jest również deska sedesowa, która ma wpływ na komfort użytkowania. Dzięki temu będzie trwała, łatwa do czyszczenia i odporna na wilgoć.

Instalacja paneli fotowoltaicznych to nie tylko praca na samym dachu. Cały proces wymaga wykonania skomplikowanych operacji na ścianach zewnętrznych budynku – od montażu tras kablowych w pionie, przez instalację ciężkich falowników (inwerterów) i skrzynek zabezpieczających AC/DC, aż po montaż konstrukcji wsporczych na budynkach o niskim i średnim profilu.

Konserwacja budynków bez paraliżu otoczenia

Mycie przeszkleń, czyszczenie elewacji z glonów, naprawa rynien, wymiana oświetlenia zewnętrznego czy drobne poprawki tynkarskie – to zadania, z którymi zarządcy obiektów komercyjnych i mieszkalnych mierzą się regularnie. Stawianie kilkudziesięciu lub kilkuset metrów kwadratowych rusztowania ramowego dla kilkugodzinnej naprawy na wysokości 6-8 metrów jest ekonomicznie nieuzasadnione. Ponadto stacjonarne konstrukcje blokują ciągi piesze, parkingi i psują estetykę obiektu na wiele dni.

Mobilne wieże jezdne SLV Group sprawdzają się tutaj idealnie. Lekka, aluminiowa konstrukcja pozwala na błyskawiczne rozłożenie wieży przez zaledwie dwie osoby. Wyposażenie w wytrzymałe koła z hamulcami pozwala na płynne przemieszczanie rusztowania wzdłuż ścian budynku, wokół filarów czy wewnątrz hal magazynowych. Po skończonej pracy rusztowanie można szybko złożyć, zapakować na standardowy samochód dostawczy i zwolnić przestrzeń wokół budynku, co minimalizuje uciążliwość dla mieszkańców czy klientów biurowca.

Dlaczego aluminiowe rusztowania jezdne SLV to strzał w dziesiątkę?

Wybierając sprzęt do codziennej pracy, warto postawić na rozwiązania bezkompromisowe pod względem jakości. Rusztowania mobilne od SLV Group wyróżniają się cechami, które bezpośrednio przekładają się na komfort i bezpieczeństwo użytkowania:

• Lekkość i odporność: Zastosowanie aluminium sprawia, że elementy są wyjątkowo lekkie (co ułatwia transport i ręczny montaż na miejscu), a jednocześnie w pełni odporne na korozję i czynniki atmosferyczne.

• Intuicyjny system łączenia: Specjalne zaciski i samozamykające się haki pozwalają na montaż bez użycia specjalistycznych narzędzi. Konstrukcję stawia się sprawnie niczym klocki.

• Maksymalne bezpieczeństwo (BHP): Antypoślizgowe pomosty, stabilne ramy, poręcze ochronne oraz solidne kółka z blokadą kręcenia i jazdy gwarantują, że praca na wysokości odbywa się w warunkach pełnego komfortu psychicznego pracownika.

Mobilność, która generuje zysk

Współczesny rynek usług instalatorskich i konserwacyjnych nie wybacza przestojów. Inwestycja w rusztowanie jezdne  od SLV Group https://slv-group.eu/nasze-systemy/rusztowania-jezdne-slv/ to sprawdzony sposób na skrócenie czasu realizacji zleceń nawet o kilkadziesiąt procent w stosunku do tradycyjnych metod dostępu do wysokości. Wyższa produktywność zespołu oznacza możliwość obsłużenia większej liczby klientów w tym samym czasie – a to najprostsza droga do zwiększenia zysków firmy i zbudowania przewagi nad konkurencją.

Nowy gazociąg połączono z oddanym wcześniej odcinkiem Kędzierzyn-Koźle–Racibórz oraz przyłączem do przyszłego bloku gazowo-parowego w Rybniku. Łącznie powstał system przesyłowy o długości około 80 km.

Na trasie inwestycji wybudowano także dwa zespoły zaporowo-upustowe, śluzę nadawczo-odbiorczą tłoka oraz linię telemetryczną do monitoringu pracy sieci.

Projekt realizowano w gminach Racibórz, Nędza, Lyski, Kuźnia Raciborska i Rybnik. Inwestycja otrzymała dofinansowanie z programu FEnIKS 2021–2027. Wsparcie dla budowy gazociągów na trasie Kędzierzyn-Koźle–Racibórz–Rybnik wyniosło ponad 180 mln zł.

Przeczytaj także: TYTAN 2026 w obszarze inżynierii bezwykopowej. Zagłosuj!

Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków wskazał 18 stanowisk archeologicznych wymagających przeprowadzenia badań wykopaliskowych. Łączna powierzchnia objęta pracami wynosi około 1540 arów.

Prace terenowe mają potrwać około roku, natomiast kolejne 12 miesięcy zajmie opracowanie wyników badań i dokumentacji. Umowa będzie obowiązywać przez dwa lata od momentu podpisania.

Przeczytaj także: Lotnisko CPK z ostateczną decyzją lokalizacyjną. Wkrótce start robót

S7 Kraków–Myślenice, czyli nowa zakopianka i duże emocje

Od lutego 2026 r. nadzór nad projektem przejęła bezpośrednio Centrala GDDKiA w Warszawie. Jednocześnie wycofano rekomendację dla sześciu wariantów przedstawionych wcześniej mieszkańcom. Obecnie trwa ponowna analiza możliwych przebiegów – od węzła Skawina po Niepołomice – rozszerzona dodatkowo o obszar na zachód od lotniska Balice, w rejonie Morawicy.

Dyrekcja prowadzi też szczegółową weryfikację danych geodezyjnych i urbanistycznych, wskazując, że część oficjalnych baz nie oddaje rzeczywistego charakteru zabudowy. Równolegle rozszerzany jest katalog terenów wyłączonych z projektowania trasy. Obejmuje on już m.in. strefy ochronne uzdrowiska Swoszowice, obszary górnicze kategorii IV i V dawnej Kopalni Otworowej „Barycz”, wyrobiska Kopalni Wieliczka oraz rejon Zbiornika Dobczyckiego.

Wszystkie posiedzenia Zespołu są transmitowane online, a po spotkaniach publikowane są protokoły i materiały robocze. Prace nad nowym przebiegiem S7 pozostają jednym z najbardziej złożonych i społecznie wrażliwych procesów inwestycyjnych prowadzonych obecnie przez GDDKiA.

Zobacz nasz serwis specjalny Zakopianka: droga S7 Kraków–Myślenice

Zaplanowano również budowę dwóch mniejszych obiektów mostowych nad Kanałem Strumień i Łomianką (32 i 38 m), drogi rowerowej na całej trasie, pięciu skrzyżowań oraz dodatkowych jezdni dojazdowych.

Nowy układ drogowy ma poprawić dostępność komunikacyjną zachodniej części województwa, tworząc alternatywne połączenie między Żarami, autostradą A2 oraz przejściem granicznym w Gubinku.

Wykonawcą dokumentacji została firma Sweco Polska. Wartość kontraktu wynosi blisko 2,9 mln zł, a termin realizacji ustalono na 30 miesięcy.

Przeczytaj także: Przebudowa Estakady Kwiatkowskiego. Gdynia rozpoczyna etap projektowy

Zakres prac obejmuje szczegółową ocenę techniczną całego obiektu. Zaplanowano wykonanie badań konstrukcji, analiz wytrzymałościowych i materiałowych oraz diagnostyki z wykorzystaniem metod georadarowych i ultradźwiękowych. Przewidziano również opracowanie komputerowych modeli obliczeniowych 3D konstrukcji.

Dokumentacja ma objąć także badania geologiczne, prognozy ruchu oraz wielokryterialną analizę wariantów przebudowy.

Głównym celem inwestycji jest zwiększenie nośności obiektu, poprawa trwałości konstrukcji oraz dostosowanie estakady do obecnych obciążeń transportowych i intensywnego ruchu ciężkiego obsługującego Port Gdynia.

Trzy pasy ruchu i nowe rozwiązania komunikacyjne

W analizowanych wariantach przewiduje się rozbudowę układu drogowego do trzech pasów ruchu w każdym kierunku, w tym wydzielenie buspasów. Projekt ma uwzględniać również budowę ciągów pieszo-rowerowych oraz poprawę przepustowości całego układu komunikacyjnego.

Prace projektowe obejmą także rozwiązania ograniczające oddziaływanie ruchu na otoczenie, w tym możliwość zastosowania ekranów akustycznych.

Modele ruchu i etapowanie przebudowy

Jednym z kluczowych elementów dokumentacji będzie opracowanie organizacji ruchu na czas realizacji inwestycji. Wykonawca przygotuje modele i symulacje ruchu pozwalające określić etapowanie prac oraz funkcjonowanie tras objazdowych.

Analizy mają uwzględnić utrzymanie przejezdności dla mieszkańców północnych dzielnic Gdyni, transportu portowego oraz ruchu ponadgabarytowego.

Modernizacja obiektu eksploatowanego od 1998 r.

Budowę Estakady Kwiatkowskiego rozpoczęto w 1974 r., a obiekt oddano do użytkowania etapami, kończąc inwestycję w 1998 r. Estakada stanowi główne połączenie północnych dzielnic Gdyni z centrum miasta, portem oraz obwodnicą Trójmiasta.

Przygotowywana dokumentacja ma określić docelowy zakres robót, technologię przebudowy oraz szacunkowe koszty przyszłej inwestycji. Na opracowanie dokumentacji przewidziano 16 miesięcy od podpisania umowy. Miasto zabezpieczyło na ten cel 23 mln zł brutto.

Integracja z planowaną Drogą Czerwoną

Projekt przebudowy ma być skoordynowany z planowaną Drogą Czerwoną. Dokumentacja powstanie we współpracy z Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad, co ma zapewnić kompatybilność przyszłych rozwiązań drogowych.

Przeczytaj także: Gdynia i GDDKiA łączą siły. Inwestycja za 700 mln zł kluczowa dla Drogi Czerwonej

Nowa instalacja ma umożliwić wykorzystanie biomasy jako paliwa i stopniowe odchodzenie od węgla w EC Pruszków. Po uruchomieniu kotłowni wyłączone zostaną dwa kotły węglowe. Według ORLEN Termika emisyjność produkcji energii elektrycznej i ciepła ma spaść z 368 kg CO₂/MWh w 2024 r. do 147 kg CO₂/MWh w 2029 r. Elektrociepłownia pokrywa około 65% zapotrzebowania na ciepło w Pruszkowie, Piastowie i okolicach. Projekt jest częścią szerszej modernizacji zakładu, obejmującej także rozwój źródeł gazowych, olejowych i planowanych pomp ciepła.

14 maja na terenie budowy odbyła się uroczystość podpisania aktu wbudowania kapsuły czasu. Do kapsuły trafiły m.in. gazeta, monety, kartka z kalendarza i akt erekcyjny inwestycji. Inwestorem jest ORLEN Termika, a prace budowlane realizuje spółka Unibep. Zakończenie robót planowane jest na IV kwartał 2027 r.

Przeczytaj także: Zielone światło dla stacji odbierającej moc z elektrowni jądrowej

Pilotażową instalację uruchomiono w podstacji trakcyjnej Kostów w woj. opolskim. Próby prowadzone są na odcinkach linii kolejowych w rejonie Byczyny i Biskupic. Jak informują PKP PLK, system był testowany przez cały sezon jesienno-zimowy w rzeczywistych warunkach eksploatacyjnych.

Według spółki przeprowadzone próby potwierdziły skuteczność rozwiązania zarówno pod względem podnoszenia temperatury przewodów trakcyjnych, jak i działania automatyki sterującej procesem odladzania.

Obecnie trwają prace nad dalszym rozwojem systemu sterowania. Oprogramowanie ma docelowo analizować sytuację ruchową, lokalizować pociągi oraz automatycznie inicjować proces odladzania po wykryciu warunków sprzyjających powstawaniu gołoledzi. Równolegle przygotowywana jest integracja rozwiązania z systemem SCADA wykorzystywanym do nadzoru infrastruktury energetycznej.

PKP PLK podkreślają, że utrzymanie sprawności sieci trakcyjnej w okresie zimowym pozostaje jednym z kluczowych wyzwań eksploatacyjnych. Dlatego zarządca infrastruktury rozwija rozwiązania mające zwiększyć odporność kolei na ekstremalne zjawiska pogodowe.

Przeczytaj także: Gigantyczny rozjazd zamontowany. Nocna operacja kolejowa w rejonie Gdańska