Rekordowe tempo decyzji

Wniosek notyfikacyjny dotyczący wsparcia państwa Polska złożyła we wrześniu 2024 r. Postępowanie zakończyło się w niespełna 12 miesięcy — niemal dwa razy szybciej niż w przypadku innych podobnych projektów w Europie. Komisja zaakceptowała kompletny model wsparcia, uznając, że spełnia on unijne standardy i jednocześnie zapewnia stabilne podstawy dla realizacji inwestycji.

To właśnie tempo oraz zakres akceptacji sprawiają, że decyzja KE jest postrzegana jako znaczący sukces polskiej administracji i inwestora — spółki Polskie Elektrownie Jądrowe (PEj). Jak podkreślił minister energii Miłosz Motyka, jest to przełomowy moment dla przyszłości krajowego sektora energetycznego i fundament bezpieczeństwa elektroenergetycznego Polski na nadchodzące dekady.

Model wsparcia: trzy filary finansowania

Zatwierdzony przez KE mechanizm pomocy publicznej obejmuje trzy kluczowe elementy, które razem pozwalają na bezpieczne i przewidywalne finansowanie inwestycji:

1. Dokapitalizowanie inwestora

Skarb Państwa zasili kapitał spółki Polskie Elektrownie Jądrowe, umożliwiając jej realizację projektu o wartości nienotowanej dotąd w sektorze energetyki.

2. Gwarancje Skarbu Państwa

Projekt zostanie objęty nieodpłatnymi gwarancjami obejmującymi 100% finansowania dłużnego, co obniża koszty pozyskania kapitału i minimalizuje ryzyko inwestycyjne.

3. Dwukierunkowy kontrakt różnicowy (CfD)

Mechanizm rozliczeniowy obowiązujący w okresie eksploatacji elektrowni zapewnia stabilność dochodów inwestora i ochronę odbiorców energii.

Kontrakt różnicowy: stabilność i przejrzystość rynku

Kontrakt różnicowy, coraz powszechniej stosowany w Europie przy projektach jądrowych, został zaprojektowany tak, aby zapewnić równowagę pomiędzy interesem państwa, odbiorców i inwestora.

Najważniejsze parametry mechanizmu:

  • Okres obowiązywania skrócony z 60 do 40 lat, zgodny z cyklem spłaty zadłużenia.
  • Włączenie rynków długoterminowych (PPA, forward) do systemu rozliczeń.
  • Elastyczne dostosowanie produkcji — możliwe, gdy będzie to ekonomicznie lub technicznie uzasadnione.
  • Mechanizm dzielenia nadzwyczajnych zysków, które trafią bezpośrednio do budżetu państwa.

Do 30% energii będzie sprzedawane w ramach kontraktów PPA, natomiast 70% na rynkach zorganizowanych, przy zachowaniu pełnej transparentności procesu.

Znaczenie decyzji

Według prezesa PEJ Marka Woszczyka, decyzja KE to przykład modelowej współpracy pomiędzy rządem, inwestorem i Komisją. Otwiera drogę do podpisania kluczowych umów z amerykańskimi partnerami projektu, firmami Westinghouse – dostawcą technologii AP1000 i Bechtel – głównym wykonawcą prac budowlanych.

Zatwierdzony model finansowy przewiduje koszt energii poniżej 500 zł/MWh, co czyni inwestycję konkurencyjną w skali europejskiej, zwłaszcza biorąc pod uwagę jej znaczenie dla stabilności systemu energetycznego.

Elektrownia AP1000 w Lubiatowie–Kopalino

Planowana elektrownia jądrowa o mocy 3750 MW, budowana w technologii AP1000 na Pomorzu, zapewni Polsce:

  • stabilne, dyspozycyjne źródło energii,
  • redukcję emisji CO₂,
  • bezpieczeństwo energetyczne,
  • wsparcie dla rozwoju gospodarczego, w tym wzrost konkurencyjności polskiego przemysłu.

Prognozowany współczynnik wykorzystania mocy elektrowni w 2040 roku wynosi około 88,5%.

Przeczytaj także: Przygotowania do budowy elektrowni jądrowej. Na początek wycinka