Projekt POSTEN

Inwestycja realizowana jest w ramach projektu POSTEN, który w tym roku uzyskał akceptację Komisji Europejskiej i otrzyma dofinansowanie w wysokości 6,8 mln euro z Funduszu Badawczego Węgla i Stali UE. Koordynatorem przedsięwzięcia jest Instytut Techniki Górniczej KOMAG z Gliwic.

W skład konsorcjum wchodzą także:

  • Główny Instytut Górnictwa – PIB z Katowic,
  • Politechnika Śląska w Gliwicach,
  • firma SWE z Raciborza (konstrukcje kompozytowe i pontony pod panele PV),
  • Novum Servis z Zabrza (kotwienie modułów w zbiorniku),
  • spółka KTKM z Raciborza (magazyn energii i linia przesyłowa).

Elastyczne wykorzystanie modułów fotowoltaicznych

W lipcu konsorcjum wystąpiło do kopalni Sośnica o wydzierżawienie do co najmniej połowy 2029 roku fragmentu osadnika retencyjnego na Polu Zachód. Zbiornik o powierzchni ponad 3 ha zostanie wykorzystany tylko częściowo – nie więcej niż w 50%

Projekt zakłada, że pływające moduły siłowni będą mobilne, co pozwoli w przyszłości na przenoszenie ich na inne zbiorniki lub tereny pokopalniane. Energia z farmy mogłaby wówczas zasilać np. procesy rekultywacji. W fazie pilotażowej w Sośnicy prąd trafi do rozdzielni pobliskiego zakładu przeróbki mechanicznej węgla, pokrywając około 15 proc. jego zapotrzebowania.

Technologiczne innowacje

Jednym z najbardziej nowatorskich elementów będzie linia przesyłowa SWET – o długości 800 m i mocy 100 kW. Dzięki zastosowaniu jednoprzewodowej technologii, pracującej przy wysokiej częstotliwości i napięciu, straty energii w przesyle będą minimalne. Linia połączy elektrownię z magazynem energii o pojemności 2 MWh.

Dodatkowo farma zostanie wyposażona w:

  • trackery – systemy śledzące ruch słońca, ustawiające panele pod optymalnym kątem,
  • chłodzenie wodne – tafla wody zwiększy sprawność ogniw, odbijając promienie słoneczne i zapewniając naturalne chłodzenie,
  • konstrukcje kompozytowe – odporne na korozję, co ma kluczowe znaczenie przy podwyższonym zasoleniu wód w osadniku. Panele będą mocowane specjalnym klejem, bez użycia metalowych elementów.

Problemem, z którym muszą zmierzyć się projektanci, jest wyższe zasolenie wody. Dlatego konstrukcja pływająca powstanie z lekkich materiałów kompozytowych, odpornych na korozję – wyjaśnia Wojciech Mikulski, inżynier energetyczny kopalni Sośnica.

Harmonogram realizacji

Pierwsze działania ruszą jeszcze w tym roku. Do końca 2025 roku w Kopalni Doświadczalnej Barbara w Mikołowie powstanie minifarma fotowoltaiczna o mocy 155 kW, składająca się z 25 sekcji pływających. Tam też, do połowy 2026 roku, zbudowany i przetestowany zostanie prototyp linii SWET.

Docelowa instalacja w Sośnicy, złożona z 330 modułów pływających z 10 panelami na każdym, ma zostać uruchomiona na początku 2027 roku.

Przeczytaj także: 7 MW nowej mocy słonecznej na Mazowszu. PGE ma kolejną farmę