Dziś możemy spojrzeć na inspekcję zupełnie inaczej. Nie tylko jako na kontrolę stanu kanału, ale jako na budowanie cyfrowej wiedzy o całej sieci – danych, które pozostają z przedsiębiorstwem na lata i mogą być ponownie wykorzystywane wraz z rozwojem kolejnych technologii. I właśnie w tym kierunku rozwijana jest koncepcja IBAK PANORAMO.

IBAK – pierwsza na świecie kamera do inspekcji kanalizacji

PANORAMO – nie tylko inspekcja, ale cyfrowy zapis kanału

PANORAMO nie jest po prostu kolejną kamerą inspekcyjną. To system przeznaczony do szybkiego pozyskiwania kompletnych danych optycznych o wnętrzu kanału. Dzięki sferycznej technologii optycznej i obserwacji 360° system rejestruje całą wewnętrzną powierzchnię rury. Nie trzeba więc polegać wyłącznie na tym, co operator zauważy w konkretnym momencie przejazdu.

PANORAMO tworzy przestrzenne odwzorowanie kanału, a prędkość skanowania może wynosić około 30 cm/s, maksymalnie do 35 cm/s. Chodzi o szybkie i kompletne pozyskanie danych, które mogą być następnie analizowane w pojeździe lub – co jest jedną z największych zalet tej koncepcji – później, w biurze. To zasadnicza zmiana w stosunku do tradycyjnego modelu inspekcji.

Zeskanowany kanał zostaje z nami

Właśnie tutaj PANORAMO nabiera szczególnego znaczenia dla przedsiębiorstw wodociągowych. Jeżeli miasto rozpoczyna systematyczne skanowanie swojej sieci, nie pozyskuje wyłącznie raportu z jednej inspekcji. Buduje cyfrowe archiwum stanu infrastruktury.

Każdy zeskanowany odcinek może stać się częścią długoterminowej bazy danych. Do materiału można wrócić, ponownie obejrzeć konkretne miejsce, przeanalizować je z innej perspektywy czy wykorzystać zgromadzone dane do kolejnych analiz i pomiarów.

A przede wszystkim – nie trzeba ponownie wysyłać pojazdu do kanału tylko po to, aby sprawdzić coś, co zostało już prawidłowo zarejestrowane.

To zmienia sposób myślenia o inwentaryzacji. Miasto może konsekwentnie budować cyfrowy obraz swojej sieci, a kolejne skany pozwalają uzupełniać go i tworzyć historię zmian zachodzących w infrastrukturze. Raz pozyskane dane mogą być wielokrotnie wykorzystywane, a ich wartość rośnie wraz z rozwojem kolejnych analiz i technologii.

Dane na dziś. Dane na przyszłość

W przypadku technologii rozwijających się tak szybko jak sztuczna inteligencja szczególnie ważne jest jedno: nie zawsze wiemy dziś, do czego wykorzystamy dane za pięć czy dziesięć lat.

Dlatego warto gromadzić je w sposób możliwie kompletny i w wysokiej jakości.

PANORAMO od ponad 20 lat dostarcza dane z inspekcji kanalizacji. Materiały te są również wykorzystywane w rozwoju sztucznej inteligencji IBAK. Technologia 360° jest szczególnie wartościowa, ponieważ zapewnia bardzo kompletne odwzorowanie wewnętrznej powierzchni kanału i stanowi odpowiednią bazę do szkolenia algorytmów.

I tutaj pojawia się niezwykle ciekawa perspektywa dla wodociągów.

Dzisiaj skanujemy kanał, aby wykonać jego inwentaryzację. Jutro te same dane mogą być analizowane przez coraz bardziej zaawansowane narzędzia AI. Nie trzeba więc za każdym razem zaczynać od początku.

PANORAMO + AI – naturalne połączenie

PANORAMO dostarcza to, czego sztuczna inteligencja potrzebuje najbardziej – dużej ilości kompletnych danych dobrej jakości.

ArtIST, czyli Artificial Intelligence Software Tool, rozwijany przez IBAK, wykorzystuje te dane do automatycznego rozpoznawania standardowych cech i wad występujących w kanalizacji.

AI może uczyć się rozpoznawać między innymi połączenia, pęknięcia, wrastające korzenie i inne charakterystyczne zjawiska. Dane wykorzystywane do treningu są oparte na wcześniej ocenionych materiałach z rzeczywistych inspekcji i wiedzy ekspertów branżowych.

To daje prostą zależność: im lepsze dane zbieramy, tym większe możliwości ich przyszłego wykorzystania. Dlatego PANORAMO nie jest tylko urządzeniem do dzisiejszej inspekcji. Może być elementem długoterminowej strategii cyfrowej inwentaryzacji sieci.

Operator przyszłości nie musi robić wszystkiego

Sztuczna inteligencja nie ma zastąpić inspektora. Ma sprawić, żeby inspektor nie musiał wykonywać pracy, którą może przejąć lub wesprzeć odpowiednie narzędzie.

Dzisiaj specjalista może spędzać wiele godzin na wyszukiwaniu i dokumentowaniu powtarzalnych elementów. ArtIST ma automatycznie identyfikować standardowe cechy i wady, przygotowując materiał do weryfikacji przez człowieka.

W przyszłości oznacza to prostszy model pracy:

• PANORAMO zbiera dane.
• AI wykonuje analizę wstępną.
• Operator sprawdza wynik.
• Inspektor zajmuje się przypadkami, które naprawdę wymagają jego uwagi.

To nie tylko wygoda. To możliwość zwiększenia wydajności bez konieczności proporcjonalnego zwiększania liczby specjalistów.

Wodociągi mogą budować swoją sieć danych

Wyobraźmy sobie miasto, które przez kolejne lata konsekwentnie skanuje swoją sieć. Powstaje cyfrowa baza obejmująca kolejne odcinki kanalizacji. Każdy odcinek ma swoją historię. Każdy kolejny skan może być odniesiony do poprzedniego. Dane mogą być wykorzystywane przy planowaniu remontów, ocenie stanu infrastruktury, przygotowaniu inwestycji czy analizie zmian zachodzących w czasie.

A wraz z rozwojem oprogramowania pojawiają się kolejne możliwości wykorzystania zgromadzonego materiału. To właśnie jest wartość myślenia długoterminowego. Dane, raz dobrze zebrane i odpowiednio przechowywane, mogą mieć wartość przez wiele lat.

Wodociągi kupujące system inspekcyjny nie powinny patrzeć wyłącznie na to, co system potrafi dzisiaj. Warto zadać pytanie: co będziemy mogli zrobić z tymi danymi za pięć, dziesięć czy piętnaście lat? To szczególnie istotne w przypadku infrastruktury podziemnej. Jeżeli mamy możliwość jej cyfrowego odwzorowania, warto zrobić to możliwie dokładnie.

PANORAMO daje taką możliwość – tworzenia kompletnego materiału, który może być wykorzystywany nie tylko do bieżącej inspekcji, ale również jako baza przyszłych analiz.

Najważniejszą inwestycją może więc nie być sam system. Najważniejszą inwestycją jest baza danych, którą dzięki niemu budujemy.

To również zmienia rolę samego pojazdu. Tradycyjnie pojazd jest miejscem, w którym wykonywana jest inspekcja. W koncepcji PANORAMO staje się przede wszystkim narzędziem szybkiego pozyskiwania danych. Może skanować kolejne odcinki, a dane mogą być później analizowane w biurze. W przyszłości coraz większą część pracy może przejmować automatyczna analiza.

To pozwala lepiej wykorzystać zarówno sprzęt, jak i ludzi.

Samochód zbiera. Dane zostają. Oprogramowanie pracuje dalej.

Największą zaletą PANORAMO jest możliwość myślenia o nim w perspektywie długoterminowej. Wodociągi mogą rozpocząć proces systematycznej cyfrowej inwentaryzacji swojej sieci.

Dzisiaj najważniejsze jest kompletne pozyskanie danych. Jutro – ich wygodne przeglądanie i analiza. Następnie – automatyczne rozpoznawanie coraz większej liczby cech i uszkodzeń. Później – porównywanie danych z różnych okresów i coraz bardziej zaawansowane wspomaganie decyzji.

PANORAMO + AI

Przyszłość inspekcji kanalizacji nie polega już tylko na tym, żeby zobaczyć, co znajduje się w rurze. Chodzi o to, żeby stworzyć cyfrowy obraz całej sieci – i móc coraz więcej z niego wyczytać.

PANORAMO zbiera dane dzisiaj. ArtIST pomaga je analizować. Kolejne generacje AI mogą wykorzystać je jeszcze lepiej jutro. To inwestycja w cyfrową wiedzę o sieci – i w możliwość wykorzystania tej wiedzy przez kolejne lata.