Izba Gospodarcza ,,Wodociągi Polskie’’ apeluje o pomoc z uwagi na dramatyczną sytuację finansową przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych. Brak środków na inwestycje może zagrozić ciągłości i jakości dostaw wody.

Izba Gospodarcza ,,Wodociągi Polskie’’, jako reprezentant branży wodociągowo-kanalizacyjnej, apeluje do Pana Premiera o pomoc z uwagi na dramatyczną sytuację finansową, w jakiej znalazły się przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne będące częścią infrastruktury krytycznej, świadczące usługi o charakterze strategicznym dla mieszkańców Polski.
Interwencja Pana Premiera jest niezbędna, aby bezpieczeństwo ciągłości i jakości dostawy wody oraz odprowadzania ścieków zostało zachowane.
Po raz pierwszy od czasów transformacji ustrojowej branża wodociągowo-kanalizacyjna, a zatem ponad 2000 przedsiębiorstw, znalazła się w zapaści finansowej, nie tylko z uwagi na olbrzymi wzrost inflacji, ale także drastyczny wzrost cen zakupu materiałów eksploatacyjnych, gazu, a przede wszystkim energii elektrycznej, której ceny wzrastają 6-, a nawet 10-krotnie, co stanowi już od 30% do 40% kosztów funkcjonowania przedsiębiorstw wod.-kan., podczas gdy dotąd było to średnio ok. 7%. Podkreślić należy, iż branża nie została do tej pory objęta żadnym programem osłonowym w zakresie kosztów zakupu energii elektrycznej, stąd też w przypadku braku środków finansowych na jej zakup przez przedsiębiorstwa wod.-kan. istnieje zagrożenie odcięcia energii przez jej dostawców, a co za tym idzie pojawia się realne niebezpieczeństwo wodnego blackoutu, czyli długotrwałych przerw w dostawie wody.
Na podstawie wcześniejszych deklaracji Pana Marka Gróbarczyka, Sekretarza Stanu w Ministerstwie Infrastruktury, branża oczekiwała, że organ Regulatora cen taryf wod.-kan. weźmie pod uwagę zmianę warunków ekonomicznych, jakie nastąpiły w ostatnich miesiącach. Zgodnie z deklaracjami Ministra Marka Gróbarczyka, które padły podczas Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego w dniu 19 lipca br., od 1 września br. rozpocząć się miał – przewidziany w ustawie z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków – nowy proces taryfikacji usług wod.-kan. Tak się jednak nie stało, o czym dowiedzieliśmy się z mediów w dniu 12 września br.
Nie można uznać, iż wystarczającą pomocą dla branży będzie wsparcie ze strony samorządów poprzez dopłaty i dofinansowanie przedsiębiorstw wod.-kan. ze środków finansowych w wysokości 13,7 mld zł z tytułu udziału we wpływach z PIT na mocy nowelizacji ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Jak wynika ze stanowiska strony samorządowej większość z tych środków została już rozdysponowana przez jednostki samorządu terytorialnego na inne cele. Dodatkowo, niezależnie od powyższego, jak wynika z szacunków IGWP, przed podwyżką cen energii elektrycznej roczne koszty jej zakupu dla całego sektora wod.-kan. wynosiły około 1 mld zł, a na chwilę obecną przy zawieranych kontraktach koszty te szacuje się na ponad 6 mld zł, co stanowi połowę wysokości rekompensaty dla samorządów.
Branża z ogromnym niepokojem odebrała stanowisko Pana Ministra Marka Gróbarczyka, przedstawione na konferencji w dniu 12 września br., iż z uwagi na wsparcie samorządów, nie będzie podwyżek taryf za wodę i ścieki. Tak więc nie będzie realizowany przewidziany w ustawie mechanizm weryfikowania fatalnych dla całej gospodarki skutków inflacji, gigantycznego wzrostu cen energii. Branża wod.-kan. jako jedyna została pozbawiona możliwości waloryzacji swych kosztów w tej bezprecedensowej sytuacji gospodarczej kraju. Izba wskazuje, że na mocy ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, przedsiębiorstwu wod.-kan. przysługuje uprawnienie normatywne do złożenia wniosku o skrócenie obowiązującej taryfy, jeżeli wynika to z udokumentowanych zmian warunków ekonomicznych oraz wielkości usług i warunków ich świadczenia, a zatem deklaracja Pana Ministra stanowi ograniczenie uprawnień, jakie nadaje ustawa. Zgodnie z art. 24 ust. 6 ustawy gminy mogą zastosować system dopłat dla przedsiębiorstw wod.-kan. do cen i stawek opłat ustalonych w taryfie, jednakże w pierwszej kolejności to organ regulacyjny nową, podwyższoną taryfę musi zatwierdzić w drodze decyzji, aby później organ samorządowy mógł uchwalić ewentualne dopłaty.
Izba raz jeszcze pragnie podkreślić, że sektor wod.-kan. jest m.in. częścią infrastruktury krytycznej kraju, co w obecnej sytuacji geopolitycznej stawia jeszcze większe niż dotychczas wyzwania w zakresie zabezpieczania dostaw wody i odbioru ścieków, również w zakresie cyberbezpieczeństwa. Wyzwania te wymagają zapewnienia środków finansowych na ich realizację.
Izba już obserwuje istotne spowolnienie realizowanych inwestycji, co jest szczególnie ważne w kontekście zobowiązań akcesyjnych. Zwracamy uwagę, iż poza niezakończoną jeszcze realizacją inwestycji wynikających z dyrektywy ściekowej i dyrektywy wodnej, przed naszym krajem pojawią się w przyszłym roku nowe obowiązki, związane z wdrożeniem dyrektywy w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Wiele przedsiębiorstw wod.-kan. jest już na skraju upadłości, stąd też zwracamy się z prośbą o objęcie specjalnym programem branży wod.-kan. jako części infrastruktury krytycznej. Wsparcie na poziomie rządowym mogłoby przyjąć formę dopłat dla przedsiębiorstw wodociągowych do zakupu energii elektrycznej i gazu.
W przypadku braku stworzenia dodatkowego systemu wsparcia, koniecznym staje się nadzór Pana Premiera nad szybkim i opartym na przepisach prawa odblokowaniu procedury zmiany taryf zgodnie z ustawą o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz nad procedowaniem wniosków o nowe taryfy, które uwzględniać będą uzasadnione koszty zgodnie z art. 24j. tej ustawy. Brak pomocy grozi ogromnymi i coraz bardziej realnymi konsekwencjami w postaci zagrożenia w dostawie i jakości wody oraz odbiorze ścieków na rzecz mieszkańców Polski.
W trakcie Eco Forum w dniu 15 września br. we Lwowie, Mer tego miasta sformułował przesłanie dla świata: „Z wieloma trudnościami wojny, życia, można sobie poradzić, bez wody nie da się żyć”.
Krzysztof Dąbrowski
Prezes Izby

Konferencje Inżynieria
WIEDZA. BIZNES. ATRAKCJE
Sprawdź najbliższe wydarzenia
Aby dodać komentarz musisz być zalogowany. Przejdź do formularza logowania/rejestracji.