Wprowadzenie do metod bezwykopowych

Infrastruktura podziemna – sieci wodociągowe, kanalizacyjne, rurociągi przemysłowe – stanowi fundament funkcjonowania miast i dużych zakładów. W miastach o gęstej zabudowie, w obszarach zabytkowych czy tam, gdzie dostęp do przewodów jest ograniczony, tradycyjne metody renowacji (np. wykopy remontowe) bywają kosztowne, czasochłonne i generują duże zakłócenia. Dlatego coraz szerzej stosuje się technologie bezwykopowe – rozwiązania pozwalające na odtworzenie lub wzmocnienie istniejących przewodów bez konieczności prowadzenia rozległych wykopów.
Jedną z najpowszechniejszych i sprawdzonych metod bezwykopowych jest technologia CIPP (Cured In Place Pipe; rękaw utwardzany na miejscu), polegająca na wprowadzeniu odpowiednio dobranego, elastycznego rękawa kompozytowego nasączonego żywicą do istniejącego przewodu, a następnie jego utwardzeniu, tworząc w ten sposób nową wewnętrzną warstwę. Metoda CIPP bywa uznawana za lidera wśród technologii bezwykopowych, przede wszystkim ze względu na szybkość realizacji, niższe koszty oraz ograniczenie wpływu na otoczenie (mniejsze utrudnienia komunikacyjne, hałas, wpływ na środowisko).

W obszarze sieci wodociągowych – zwłaszcza tych przesyłających wodę pitną – absolutnym priorytetem jest stosowanie materiałów i technologii posiadających dopuszczenia do kontaktu z wodą przeznaczoną do spożycia przez ludzi, w tym przede wszystkim atest higieniczny Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego – Państwowego Zakładu Higieny (NIZP PZH – PIB). Firma POliner oferuje serię POliner Hydro, opracowaną specjalnie do renowacji przewodów wodociągowych z zachowaniem pełnego bezpieczeństwa sanitarnego i zgodności z wymogami NIZP PZH – PIB.

O firmie POliner

POliner to polski producent rękawów CIPP, działający na rynku od 2013 roku. Firma specjalizuje się w produkcji zaawansowanych wykładzin kompozytowych dla technologii bezwykopowych – w tym rękawów szklanych i filcowych do renowacji sieci kanalizacyjnej i wodociągowej, a także paneli i rękawów szklanych przeznaczonych do modernizacji kominów oraz wnętrz studzienek. Dysponując własnym laboratorium, działem badań i rozwoju oraz rozbudowanym systemem kontroli jakości, POliner na bieżąco monitoruje i weryfikuje parametry produkowanych rękawów, zapewniając powtarzalną jakość oraz pełną kontrolę nad procesem wytwarzania – od surowca aż po produkt końcowy.

Seria POliner Hydro

POliner Hydro to rękawy CIPP przeznaczone do bezwykopowej renowacji przewodów wodociągowych oraz ciśnieniowych sieci kanalizacyjnych i rurociągów przemysłowych.
Charakterystyczne cechy serii Hydro:

• Rękawy nasączone są żywicami: poliestrową, winyloestrową lub epoksydową – w zależności od projektu i przeznaczenia – zapewniając pełne bezpieczeństwo użytkowania.
• Produkty posiadają atest NIZP PZH – PIB, potwierdzający dopuszczenie do kontaktu z wodą pitną.
• Po utwardzeniu wykładziny z serii Hydro charakteryzują się wyższą elastycznością niż tradycyjne rękawy, co poprawia zespolenie z istniejącą rurą i zapewnia dużą odporność na skoki ciśnienia.
• Firma oferuje szeroki asortyment matotkanin i włókien wzmacniających, co pozwala na modyfikację konstrukcji rękawa zgodnie ze specyfiką degradacji rury przewodowej, warunkami środowiskowymi oraz wymaganiami inwestora.
• Wykładziny do renowacji sieci wod-kan produkowane są w zakładzie POliner za pomocą nowoczesnej linii modułowej do automatycznego składania rękawa. Linia ta powstała w ramach projektu badawczego „Przeprowadzenie badań przemysłowych i eksperymentalnych prac rozwojowych w POliner Sp. z o.o. w celu stworzenia prototypu linii modułowej do automatycznego składania rękawa suchego do renowacji sieci WOD-KAN” (nr wniosku: POIR.01.01.01-00-0040/20).

Automatyzacja procesu produkcji niesie ze sobą szereg istotnych korzyści:

• Powtarzalna jakość – dzięki eliminacji błędów ludzkich i precyzyjnemu sterowaniu parametrami każdy rękaw charakteryzuje się identycznymi właściwościami technicznymi.
• Wyższa efektywność – proces składania rękawa przebiega szybciej, co skraca czas realizacji zamówień i zwiększa zdolności produkcyjne zakładu.
• Optymalizacja kosztów – automatyzacja ogranicza straty. 
• Lepsza kontrola jakości – linia modułowa umożliwia bieżące monitorowanie kluczowych parametrów produkcji, takich jak grubość, ułożenie warstw czy impregnacja, co zapewnia zgodność z dokumentacją techniczną.
• Elastyczność produkcji – system pozwala na szybkie dostosowanie konstrukcji rękawa do specyficznych wymagań projektu, np. zmiany średnicy, grubości czy rodzaju matotkaniny.
• Bezpieczeństwo pracy – ograniczenie manualnych czynności zmniejsza ryzyko wypadków i poprawia ergonomię stanowisk produkcyjnych.
• Innowacyjność i przewaga konkurencyjna – wdrożenie nowatorskiej technologii produkcji wzmacnia pozycję POliner jako lidera w branży technologii bezwykopowych.

Dzięki automatyzacji POliner może dostarczać produkty o najwyższej jakości, w krótszym czasie i przy zachowaniu pełnej zgodności z rygorystycznymi wymaganiami technicznymi oraz sanitarnymi.

FOT. 2. | Składarka

• Produkowane przez POliner rękawy występują w dwóch podstawowych typach: rękawy konstrukcyjne (po utwardzeniu przejmują obciążenia i mogą pełnić funkcję samonośnej rury) oraz rękawy uszczelniające (stosowane głównie do odtworzenia szczelności przewodu bez konieczności przenoszenia obciążeń konstrukcyjnych).

Warianty serii Hydro i ich parametry

Opis najważniejszych typów rękawów z serii Hydro wraz z ich właściwościami i zastosowaniem zamieszczono w tab. 1.

Dla powyższych wariantów typowe grubości ścianki mieszczą się w przedziale od 3 mm do 30 mm, zależnie od typu rękawa i wymagań konstrukcyjnych. 

Proces renowacji metodą CIPP z użyciem POliner Hydro

Schemat procesu renowacji wygląda następująco:

1. Czyszczenie i inspekcja przewodu – dokonuje się wstępnej oceny stanu rury (kamery CCTV, pomiary), usunięcia przeszkód, osadów i zanieczyszczeń.
2. Przygotowanie rękawa – na podstawie inspekcji oraz analizy rodzaju transportowanego medium dobiera się odpowiedni typ rękawa – jego grubość, rodzaj matotkaniny oraz właściwy typ żywicy. Parametry te wynikają z obliczeń projektowych, uwzględniających stan przewodu, obciążenia gruntu i wymagania eksploatacyjne. Następnie rękaw jest produkowany pod konkretny projekt i impregnowany żywicą zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją techniczną.
3. Wprowadzenie rękawa do wnętrza przewodu – przez studnię inspekcyjną, komorę lub z wykopu, często przy użyciu metody inwersji wodą albo powietrzem bądź metodą wciągania.
4. Utwardzenie (kopolimeryzacja) – w zależności od wariantu i warunków stosuje się:
   • naświetlanie UV / UV-LED (np. wersja Glass)
   • ogrzewanie termiczne: para / gorąca woda (warianty Felt, Felt&Glass, Seal)
5. Kontrola i odbiór – po utwardzeniu przeprowadza się badania szczelności, pomiary hydrauliczne oraz inspekcję kamerową.

Efektem renowacji jest nowa, gładka i szczelna warstwa wewnętrzna przewodu, która zwiększa przepustowość, ogranicza straty ciśnienia i minimalizuje ryzyko wycieków. Dla zarządców sieci wodociągowych oznacza to eliminację strat wody, stabilniejsze ciśnienie na sieci oraz dłuższą żywotność infrastruktury. Technologia ta pozwala dodatkowo prowadzić prace przy minimalnych przerwach w dostawie wody, obniża koszty eksploatacyjne i wspiera utrzymanie ciągłości działania systemu przy jednoczesnym poszanowaniu środowiska.

FOT. 3. | Po renowacji

Zalety stosowania POliner Hydro w sieciach wodociągowych

• Pełne bezpieczeństwo w kontakcie z wodą pitną – seria POliner Hydro posiada atest NIZP PZH – PIB, potwierdzający dopuszczenie do zastosowań w systemach przesyłowych wody przeznaczonej do spożycia.
• Wyższa elastyczność kompozytu po utwardzeniu – umożliwia lepsze przyleganie do starej rury, absorpcję niewielkich deformacji i współdziałanie z rurą bazową.
• Odporność na skoki ciśnienia – dzięki konstrukcjom z włókien i oplotom rękawy są w stanie wytrzymać zmienne warunki eksploatacyjne.
• Szeroki zakres średnic – od DN150 aż do DN1750 w zależności od wariantu.
• Możliwość adaptacji konstrukcji rękawa do konkretnego przypadku – dostosowanie warstw, materiałów i grubości pozwala optymalizować koszty oraz osiągać wymagane parametry wytrzymałościowe.
• Skrócony czas realizacji i ograniczenie zakłóceń – prace prowadzone są bez wykopów, co zmniejsza przerwy w eksploatacji, uciążliwości dla mieszkańców i koszty odtworzenia nawierzchni.
• Korzyści środowiskowe – mniejsze naruszenie terenu, redukcja emisji CO2 związanej z transportem i robotami ziemnymi, ograniczenie infiltracji lub eksfiltracji cieczy do gruntu.

Przyszłość technologii bezwykopowych i rola POliner Hydro

Technologie bezwykopowe, takie jak metoda CIPP, wyznaczają nową erę w renowacji sieci wodociągowych i kanalizacyjnych. Ich zastosowanie pozwala na modernizację infrastruktury w sposób szybki, ekonomiczny i przyjazny dla środowiska, bez konieczności prowadzenia uciążliwych prac ziemnych. To kierunek, który odpowiada na rosnące potrzeby miast i przedsiębiorstw, zapewniając ciągłość dostaw wody, bezpieczeństwo sanitarne oraz ograniczenie strat eksploatacyjnych.

FOT. 4. | Po renowacji

Firma POliner jest przykładem, jak rozwój i innowacyjność mogą zmieniać oblicze całej branży. Seria Hydro to nie tylko rękawy CIPP dopuszczone do kontaktu z wodą pitną, ale także efekt wdrażania nowoczesnych technologii produkcji, takich jak linia modułowa do automatycznego składania rękawa. Automatyzacja procesu pozwala na uzyskanie powtarzalnej jakości, większej efektywności i elastyczności, a jednocześnie otwiera drogę do dalszych badań i doskonalenia produktów.

Rozwój technologii bezwykopowych nie zatrzymuje się na obecnych rozwiązaniach. Przyszłość to coraz szersze zastosowanie w przewodach o mniejszych średnicach, integracja przyłączy domowych, wykorzystanie robotyki oraz cyfrowych narzędzi diagnostycznych. To także poszukiwanie nowych materiałów, które jeszcze bardziej zwiększą trwałość i bezpieczeństwo systemów wodociągowych.

POliner aktywnie uczestniczy w tym procesie, wdrażając innowacje i poszukując rozwiązań, które nie tylko odpowiadają na obecne potrzeby rynku, ale także wyznaczają standardy przyszłości. Dzięki temu technologia Hydro staje się symbolem nowoczesnej renowacji – łącząc rozwój, innowacyjność i odpowiedzialność wobec środowiska z praktycznymi korzyściami dla użytkowników sieci wodociągowych.