Skąd wiadomo gdzie wiercić?

Postawienie platformy w przypadkowym miejscu byłoby trochę jak szukanie igły w stogu siana - tyle że pojedyncza próba odwiertu może kosztować dziesiątki, a nawet setki milionów dolarów. Zanim rozpocznie się wiercenie, geolodzy analizują zatem dokładnie strukturę skał, a firmy wykonują między innymi badania sejsmiczne pozwalające stworzyć obraz tego, co znajduje się głęboko pod dnem. Nie oznacza to jednak, że każde potencjalne złoże okaże się opłacalne. Ceny ropy prognozy bywają zmienne, dlatego firmy wydobywcze nieustannie szukają najlepszych złóż i metod optymalizacji kosztów, zwłaszcza że od odkrycia złoża do rozpoczęcia komercyjnego wydobycia może minąć wiele lat.


Infografika: skąd wiadomo gdzie jest ropa

Jak głęboko schodzi wiertło?

Elementem platformy, który kojarzy każdy z nas, jest wysoka wieża wiertnicza, ale jej serce leży znacznie niżej. W głąb dna opuszczany jest przewód wiertniczy zakończony specjalnym świdrem, który obracając się, kruszy kolejne warstwy skał. Co ciekawe, otwór nie musi przebiegać idealnie pionowo, bo nowoczesne technologie umożliwiają wykonywanie odwiertów kierunkowych i poziomych, dzięki czemu z jednej platformy można dostać się do kilku różnych fragmentów złoża znajdujących się nawet w znacznej odległości od niej.

Czy każda platforma stoi na dnie morza?

Nie - i właśnie tutaj konstrukcje robią się naprawdę ciekawe. Na stosunkowo płytkich wodach wykorzystuje się platformy posadowione na dnie, natomiast na większych głębokościach stosowane są jednostki pływające, utrzymywane w odpowiednim miejscu za pomocą systemów kotwiczenia lub dynamicznego pozycjonowania. Istnieją również ogromne półzanurzalne platformy oraz statki wiertnicze przypominające jednostki transportowe wyposażone w wieżę wiertniczą.

Typ platformy

Przykład

Opis

Platforma stała

Troll A

Ogromna konstrukcja trwale posadowiona na dnie Morza Północnego.

Platforma samopodnośna

Noble Lloyd Noble

Jednostka typu jack-up z nogami opieranymi o dno i pokładem unoszonym ponad powierzchnię morza.

Platforma półzanurzalna

Deepwater Nautilus

Pływająca jednostka półzanurzalna zaprojektowana do pracy na głębokich wodach.

Statek wiertniczy

Deepwater Asgard

Statek wiertniczy przeznaczony do wykonywania odwiertów na bardzo głębokich wodach.

Platforma typu spar

Perdido

Pływająca konstrukcja typu spar zakotwiczona na bardzo głębokich wodach Zatoki Meksykańskiej.

Platforma TLP

Magnolia TLP

Platforma utrzymywana w miejscu przez naprężone pionowe cięgna połączone z dnem morskim.

Tabela: Rodzaje platform wiertniczych

Co dzieje się, kiedy platforma dotrze do ropy?

Odkrycie złoża nie oznacza sceny znanej z filmów, w której ropa efektownie wystrzeliwuje wysoko ponad wieżę wiertniczą. W nowoczesnym wydobyciu byłaby to raczej poważna awaria niż powód do świętowania. Dlatego, po dotarciu do odpowiedniej formacji, odwiert zostaje zabezpieczony rurami i cementem, a następnie przygotowany do kontrolowanej eksploatacji. Ropa wraz z gazem i wodą trafia na powierzchnię, gdzie poszczególne składniki mieszaniny są od siebie oddzielane.

Jak zabezpiecza się odwiert przed niekontrolowanym wyciekiem?

Jednym z najważniejszych urządzeń na platformie jest tzw. blowout preventer, czyli potężny zespół zaworów bezpieczeństwa umieszczony przy głowicy odwiertu. Jego zadaniem jest zamknięcie otworu, gdyby ropa lub gaz zaczęły przedostawać się ku powierzchni w sposób niekontrolowany. W skrajnej sytuacji system może nawet zacisnąć lub przeciąć przewód wiertniczy.