Kluczowe parametry programu

  • Wartość inwestycji: ok. 1,5 mld funtów,
  • I etap: tunele Shetland Mainland–Yell oraz Yell–Unst,
  • Docelowa rozbudowa: połączenia z wyspami Whalsay i Bressay,
  • Harmonogram: ok. 3 lata przygotowania i 5 lat robót budowlanych,
  • Technologia realizacji: jednoczesne drążenie od obu portali z zastosowaniem natryskowej obudowy betonowej,
  • Obecny system przeprawowy: 12 promów obsługujących 9 wysp,
  • Ruch pasażerski: ok. 750 tys. pasażerów rocznie,
  • Koszt eksploatacji przepraw promowych: ok. 23 mln funtów rocznie,
  • Model finansowania: środki publiczne, kapitał prywatny, finansowanie dłużne oraz opłaty za korzystanie z tuneli.

Pierwszy etap obejmie dwa obiekty tunelowe

Priorytetem jest realizacja dwóch podmorskich obiektów tunelowych. Pierwszy połączy Shetland Mainland z wyspą Yell, drugi zapewni stałe połączenie Yell–Unst. W kolejnych etapach analizowana jest budowa analogicznych przepraw na wyspy Whalsay i Bressay.

Analizy techniczno-ekonomiczne wskazują, że budowa tuneli ograniczy konieczność odtworzenia floty promowej oraz zmniejszy nakłady na utrzymanie infrastruktury portowej i przeprawowej.

Technologia wykonania i harmonogram robót

Koncepcja przewiduje jednoczesne drążenie wyrobisk od obu portali, co pozwala skrócić cykl realizacji inwestycji. Docelową obudowę wyrobisk ma stanowić natryskowa obudowa betonowa (SCL). Studium wykonalności nie wykazało istotnych ograniczeń geologiczno-inżynierskich ani technologicznych, które uniemożliwiałyby realizację przedsięwzięcia.

Zgodnie z harmonogramem przygotowanym przez COWI, etap przygotowawczy obejmie opracowanie dokumentacji projektowej, rozpoznanie warunków geologiczno-inżynierskich, uzyskanie decyzji administracyjnych oraz organizację zaplecza budowy. Następnie przewidziano około pięciu lat robót, obejmujących wykonanie obiektów tunelowych, montaż systemów wyposażenia i bezpieczeństwa oraz przeprowadzenie odbiorów technicznych.

Rosnące koszty eksploatacji promów

Obecnie komunikację między wyspami zapewnia 12 promów, przewożących około 750 tys. pasażerów rocznie. Roczne koszty funkcjonowania systemu wynoszą około 23 mln funtów, a jego efektywność ograniczają rosnące koszty eksploatacji, przepustowość części połączeń oraz problemy z zapewnieniem obsady załóg.

Stałe połączenia poprawią również dostępność transportową wyspy Unst, gdzie działa SaxaVord Spaceport oraz rozwinięty sektor akwakultury.

Sprawdzone rozwiązania z Wysp Owczych

Przy opracowaniu koncepcji wykorzystano doświadczenia z Wysp Owczych, gdzie eksploatowanych jest ponad 20 tuneli drogowych, w tym cztery podmorskie. Model finansowania zakłada wykorzystanie środków publicznych, kapitału prywatnego i finansowania dłużnego, a część kosztów utrzymania infrastruktury ma być pokrywana z opłat pobieranych od użytkowników tuneli.

Przeczytaj także:Norwegia. Największy tunel żeglugowy świata wchodzi w fazę realizacji